Ka\u017cdy widzi, \u017ce telefony i WeChat w kilka lat przeobrazi\u0142y i wci\u0105\u017c zmieniaj\u0105 \u017cycie w Tybecie. Z dnia na dzie\u0144 pojawiaj\u0105 si\u0119 te\u017c nowe problemy \u2013 cho\u0107by mieszane ma\u0142\u017ce\u0144stwa zawierane przez Tybetanki. Wiele kobiet nabiera si\u0119 na g\u0142adkie s\u0142owa i mira\u017c bogactwa. Uczennice i studentki skupiaj\u0105 si\u0119 nie na zdobywaniu wiedzy, a na wyniku egzaminu. Znaj\u0105 wag\u0119 ojczystego j\u0119zyka, ale zamiast co\u015b z jego pomoc\u0105 osi\u0105ga\u0107, b\u0142yskawicznie zachodz\u0105 w ci\u0105\u017c\u0119. Rodzice, nauczyciele, wychowawcy pr\u00f3buj\u0105 szuka\u0107 rozwi\u0105za\u0144 i zapewni\u0107 mo\u017cliwie najlepsze wykszta\u0142cenie tak ch\u0142opcom, jak dziewcz\u0119tom. Do tej pory w Tybecie i na wychod\u017astwie poprzestawano na wyliczaniu problem\u00f3w, nie bior\u0105c za nic odpowiedzialno\u015bci. W takich \u201edyskusjach\u201d kobiety by\u0142y najcz\u0119\u015bciej przedmiotem drwin i krytyki.<\/p>\n
<\/p>\n
Chc\u0119 dzi\u015b m\u00f3wi\u0107 o Tybetankach, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z m\u0119\u017cczyznami innej narodowo\u015bci. Wiem, \u017ce rani\u0119 w ten spos\u00f3b wiele os\u00f3b i nara\u017cam si\u0119 na ataki, ale sprawa jest zbyt wa\u017cna, by si\u0119 nad ni\u0105 nie pochyli\u0107. Je\u015bli mamy rozwi\u0105za\u0107 problem, musimy pozna\u0107 jego przyczyny. Twierdz\u0119, \u017ce nie dotyczy on wy\u0142\u0105cznie kobiet, kt\u00f3re same si\u0119 z nim nie uporaj\u0105. To sprawa ca\u0142ego spo\u0142ecze\u0144stwa tybeta\u0144skiego, wymagaj\u0105ca powa\u017cnego namys\u0142u i zaanga\u017cowania tak\u017ce od m\u0119\u017cczyzn.<\/p>\n
Kobiety wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z przedstawicielami innych narodowo\u015bci z wielu powod\u00f3w.<\/p>\n
Po pierwsze, mamy kobiety z zamo\u017cnych dom\u00f3w, sk\u0105d wynios\u0142y sk\u0142onno\u015b\u0107 do dbania przede wszystkim o w\u0142asn\u0105 wygod\u0119. Nie interesuj\u0105 ich sprawy narodu czy religii, wi\u0119kszo\u015b\u0107 nigdy nawet o nich nie pomy\u015bla\u0142a. Wychodz\u0105 za m\u0105\u017c za tych, kt\u00f3rzy spe\u0142niaj\u0105 materialne oczekiwania.<\/p>\n
Do grupy drugiej nale\u017c\u0105 kobiety, kt\u00f3re wysz\u0142y za m\u0105\u017c z mi\u0142o\u015bci i \u2013 zagrzebane w garnkach i pieluchach \u2013 szybko przekona\u0142y si\u0119, \u017ce ich wybranek nie tylko nie czuje si\u0119 odpowiedzialny za rodzin\u0119, ale ma te\u017c sk\u0142onno\u015b\u0107 do agresji i r\u0119koczyn\u00f3w. Bezradne i bezsilne, cz\u0119sto uciekaj\u0105 wtedy do klasztoru albo w ramiona m\u0119\u017cczyzn z innej nacji. I nie m\u00f3wimy tu o jednostkowych incydentach.<\/p>\n
Przypadek trzeci to kobiety z nizin spo\u0142ecznych, kt\u00f3re pr\u00f3buj\u0105 wyrwa\u0107 si\u0119 z n\u0119dzy i niemo\u017cno\u015bci. P\u00f3jd\u0105 za ka\u017cdym, kto wspomni o wolno\u015bci wyboru. \u017byj\u0105 w tak trudnych warunkach, \u017ce zwyczajnie nie sta\u0107 ich na luksus my\u015blenia o przysz\u0142o\u015bci narodu i rodak\u00f3w czy problemach spo\u0142ecznych.<\/p>\n
Do kategorii czwartej nale\u017c\u0105 kobiety, kt\u00f3re da\u0142y si\u0119 nabra\u0107 na obietnice i s\u0142odkie s\u0142\u00f3wka. Mira\u017c bogactwa jest tak silnym magnesem, \u017ce trac\u0105 trze\u017awo\u015b\u0107 os\u0105du. Nie brakuje i takich, kt\u00f3re s\u0105 zwyczajnie porywane i sprzedawane.<\/p>\n
Nie chc\u0119 tu wylicza\u0107 przyk\u0142ad\u00f3w, nale\u017cy jednak przyjrze\u0107 si\u0119 tym grupom.<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 kobiet z pierwszej kategorii mieszka poza granicami Tybetu albo w metropoliach. Uprzywilejowane, wychowane w materialnym dostatku z dala od rodzimej, tradycyjnej kultury, nie maj\u0105 jej ochronnej otuliny. Czuj\u0105 si\u0119 wolne i s\u0105 skupione na sobie, dalekie od patriotycznych uniesie\u0144.<\/p>\n
Kilka lat temu pods\u0142ucha\u0142am rozmow\u0119 tybeta\u0144skich i mongolskich doktorantek z Uniwersytetu Ludowego: \u201eNasze nacje s\u0105 zacofane, poniewa\u017c brak im kultury i nauki. Je\u015bli mamy kiedy\u015b dogoni\u0107 innych, musimy odrzuci\u0107 balast tradycji, kt\u00f3ra wi\u0119zi nas w ciemnocie\u201d. My\u015bl\u0119, \u017ce bardzo trudno b\u0119dzie je zawr\u00f3ci\u0107 z tej drogi.<\/p>\n
W czerwcu zesz\u0142ego roku by\u0142am w Mongolii Wewn\u0119trznej i pozna\u0142am na bankiecie kilka m\u0142odych, \u015bwietnie wykszta\u0142conych, niezale\u017cnych Tybetanek. Wszystkie m\u00f3wi\u0142y jednym g\u0142osem, \u017ce nie zamierzaj\u0105 wi\u0105za\u0107 si\u0119 z rodakami, kt\u00f3rzy \u2013 agresywni, pozbawieni poczucia odpowiedzialno\u015bci albo niezaradni \u2013 nie potrafi\u0105 doceni\u0107 i szanowa\u0107 kobiet.<\/p>\n
Po drugie, je\u015bli \u015brodkami prawnymi i rozumn\u0105 edukacj\u0105 (m\u0119\u017cczyzn) nie po\u0142o\u017cy si\u0119 kresu wci\u0105\u017c powszechnej na prowincji przemocy domowej, trudno b\u0119dzie zatrzyma\u0107 eksodus kobiet ze wsi.<\/p>\n
Pewien pasterz znad jeziora Kuku-nor przegra\u0142 w ko\u015bci i przepi\u0142 ca\u0142y dobytek oraz wszystkie zwierz\u0119ta. W ramach u\u017calania si\u0119 nad sob\u0105 t\u0142uk\u0142 bez opami\u0119tania \u017con\u0119 i c\u00f3rk\u0119, ilekro\u0107 zdarzy\u0142o mu si\u0119 wr\u00f3ci\u0107 do domu. Nie interweniowali s\u0105siedzi ani krewni. Ci\u0105gn\u0119\u0142o si\u0119 to miesi\u0105cami, a\u017c w ko\u0144cu c\u00f3rka uciek\u0142a, a \u017cona wyst\u0105pi\u0142a o rozw\u00f3d i zwi\u0105za\u0142a si\u0119 z chi\u0144skim budowla\u0144cem. Ludzie nie mogli si\u0119 temu nadziwi\u0107, bo ona nie zna\u0142a chi\u0144skiego, a on nie rozumia\u0142 s\u0142owa po tybeta\u0144sku. \u201eTo prawda \u2013 odpowiada\u0142a im. \u2013 Nie rozmawiamy, ale on mnie nie bije, pomaga w domu i wsz\u0119dzie ze mn\u0105 chodzi\u201d. P\u0142aka\u0142am jak b\u00f3br, kiedy mi to opowiadano. Po wszystkich przej\u015bciach zosta\u0142o w niej tylko marzenie si\u0119 \u015bwi\u0119tym spokoju.<\/p>\n
To straszne, \u017ce w Tybecie wielu kobietom wci\u0105\u017c trudno jest po prostu \u017cy\u0107. Ka\u017cdy pragnie szcz\u0119\u015bcia, nikt nie chce cierpie\u0107. Wszyscy \u2013 bez wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107 \u2013 szukaj\u0105 fizycznego bezpiecze\u0144stwa i spokoju umys\u0142u. \u017badna z dziewcz\u0105t, kt\u00f3re wzi\u0119\u0142y udzia\u0142 w badaniach zespo\u0142u pewnej uczelni, nie \u017ca\u0142owa\u0142a wyj\u015bcia za m\u0105\u017c za muzu\u0142manina z Kaczu. Wszystkie chwali\u0142y si\u0119 dostatkiem i du\u017cymi rodzinami. I u\u015bmiecha\u0142y si\u0119 od ucha do ucha.<\/p>\n
Wsp\u00f3lnym mianownikiem trzeciej grupy kobiet jest otch\u0142a\u0144 rozpaczy, w kt\u00f3r\u0105 str\u0105ca bieda i domowe awantury. Wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z obcymi, nie widz\u0105c innych mo\u017cliwo\u015bci. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich \u2013 taka jest prawda \u2013 zarabia na jedzenie prostytucj\u0105.<\/p>\n
Kobiety z regu\u0142y lubi\u0105 komplementy i pochlebstwa, kt\u00f3re \u2013 jak w przypadku grupy czwartej \u2013 cz\u0119sto okazuj\u0105 si\u0119 przedsionkiem \u015bmiertelnej pu\u0142apki. Kto <\/span>nie mo\u017ce zarobi\u0107 na swoje utrzymanie, nie potrafi odr\u00f3\u017cni\u0107 prawdy od k\u0142amstwa i stanowi \u0142atw\u0105 ofiar\u0119 dla \u0142ajdak\u00f3w. Dzi\u015b przeci\u0119tny Chi\u0144czyk musi si\u0119 naprawd\u0119 wykosztowa\u0107 na dom, samoch\u00f3d itp., \u017ceby znale\u017a\u0107 atrakcyjn\u0105 \u017con\u0119. Ale Tybetank\u0119 z biednego regionu dostanie za darmo. Wielu \u017ceruje na ich naiwno\u015bci i dobrym sercu, wywozi w swoje rodzinne strony i latami tam dr\u0119czy. W internecie pe\u0142no jest takich historii. <\/span><\/p>\n Opowiadano mi te\u017c o bogatych m\u0119\u017cczyznach, kt\u00f3rzy wystaj\u0105 po zmroku przed szko\u0142ami w wielkich miastach i wciskaj\u0105 przechodz\u0105cym dziewcz\u0119tom zwitki banknot\u00f3w do toreb. Po takim powitaniu wi\u0119kszo\u015b\u0107 daje si\u0119 zawie\u017a\u0107 dos\u0142ownie wsz\u0119dzie.<\/p>\n Je\u015bli tym \u015bwiatem rz\u0105dz\u0105 m\u0119\u017cczy\u017ani, to w gruncie rzeczy w\u0142a\u015bnie oni mog\u0105 te\u017c najszybciej poprawi\u0107 sytuacj\u0119 kobiet. Je\u017celi b\u0119d\u0105 naprawd\u0119 oddani swoim rodzinom, \u017conom i dzieciom, ma\u0142o kt\u00f3ra kobieta zechce ucieka\u0107 od domowych obowi\u0105zk\u00f3w na ulic\u0119. Ka\u017cda, nie tylko Tybetanka.<\/p>\n Je\u015bli nie chcemy, \u017ceby Tybetanki szuka\u0142y m\u0119\u017c\u00f3w po\u015br\u00f3d innych nacji, musimy rozwi\u0105za\u0107 spo\u0142eczne problemy, kt\u00f3re bior\u0105 si\u0119 z mentalno\u015bci m\u0119\u017cczyzn i ich niepowa\u017cnego stosunku do rodziny. O ile nie zrobi\u0105 oni czego\u015b \u2013 m\u00f3wi\u0119 tu zw\u0142aszcza o wsi \u2013 ze swoj\u0105 sk\u0142onno\u015bci\u0105 do hazardu, lenistwa, bicia \u017con i terroryzowania najbli\u017cszych, kobiety b\u0119d\u0105 ucieka\u0107 od nich dla w\u0142asnego dobra i szuka\u0107 szcz\u0119\u015bcia z innymi. Jaka przysz\u0142o\u015b\u0107 czeka nasz nar\u00f3d, gdy zacznie lawinowo przybywa\u0107 samotnych kobiet albo dzieci z mieszanych ma\u0142\u017ce\u0144stw? Mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107, \u017ce wkr\u00f3tce nikogo nie b\u0119dzie to obchodzi\u0107. Zwa\u017ccie, \u017ce kwestie te by\u0142y podnoszone ju\u017c w minionym stuleciu \u2013 i to przez naszych najwi\u0119kszych m\u0119drc\u00f3w, kt\u00f3rych por\u00f3wnujemy do S\u0142o\u0144ca i Ksi\u0119\u017cyca.<\/p>\n Losy narodu i spo\u0142ecze\u0144stwa zale\u017c\u0105 w takim samym stopniu od m\u0119\u017cczyzn i kobiet. Najwy\u017cszy czas, \u017ceby zrozumieli to wszyscy.<\/p>\n \u00a0<\/p>\n 15 pa\u017adziernika 2019<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n