Traf chcia\u0142, \u017ce 23 grudnia 2010 roku wesz\u0142a w \u017cycie oenzetowska konwencja, maj\u0105ca chroni\u0107 wszystkich ludzi przed \u201ewymuszonymi znikni\u0119ciami\u201d. Chiny do niej nie przyst\u0105pi\u0142y. Moje peregrynacje dnia tego w\u0142a\u015bnie s\u0105 kropl\u0105 w morzu wyja\u015bnie\u0144 \u2013 dlaczego.<\/p>\n
<\/p>\n
Wieczorkiem gaw\u0119dzi\u0142em z tr\u00f3jk\u0105 przyjaci\u00f3\u0142. Jedn\u0105 z obecnych, pani\u0105 Piao, znikni\u0119to 7 pa\u017adziernika po naszej wizycie w s\u0105dzie w Dandongu, gdzie sprowadzi\u0142 nas smutny przypadek cz\u0142owieka wrobionego przez policj\u0119 w przemyt narkotyk\u00f3w. \u201eOdnalaz\u0142a si\u0119\u201d dopiero 20 grudnia. Sprawcami tego, um\u00f3wmy si\u0119, przykrego zaj\u015bcia byli funkcjonariusze Biura Bezpiecze\u0144stwa Publicznego. Poprosi\u0142em o szczeg\u00f3\u0142ow\u0105 relacj\u0119.<\/p>\n
Kiedy ju\u017c j\u0105 przetrawili\u015bmy, zaproponowa\u0142em odwiedzenie matki Fan Yafenga, kolegi, tak\u017ce po fachu, \u201eobro\u0144cy praw\u201d, kt\u00f3remu, jak dowiedzieli\u015bmy si\u0119 dzie\u0144 wcze\u015bniej, zafundowano \u015bcis\u0142y areszt domowy. Zd\u0105\u017cy\u0142 nam tylko powiedzie\u0107, \u017ce mama zostanie sama, pomy\u015bla\u0142em wi\u0119c, \u017ce wypada do niej zajrze\u0107.<\/p>\n
Dobrze prze\u0107wiczon\u0105 tras\u0119 zna\u0142em na pami\u0119\u0107. Kiedy weszli\u015bmy na schody w bloku, poczu\u0142em, \u017ce kto\u015b za nami idzie. Na trzecim pi\u0119trze m\u0142ody ochroniarz spyta\u0142, kogo zamierzamy odwiedzi\u0107. \u201ePrzyjaciela\u201d, rzucili\u015bmy, a on natychmiast zaalarmowa\u0142 prze\u0142o\u017conych. Zapukali\u015bmy. Gdy tylko mama Fana otworzy\u0142a drzwi, za naszymi plecami wyr\u00f3s\u0142 ten dzieciak w uniformie i cywil, kt\u00f3ry \u2013 pe\u0142na cham\u00f3wa \u2013 za\u017c\u0105da\u0142 \u201edokument\u00f3w\u201d. \u201eKim jeste\u015bcie obywatelu, \u017ce wdzieracie si\u0119 do prywatnego mieszkania bez zgody lokator\u00f3w?\u201d, wydar\u0142em si\u0119 na ca\u0142\u0105 klatk\u0119.<\/p>\n
\u201eJestem oficerem policji \u2013 wywarcza\u0142 tajniak. \u2013 Dow\u00f3d!\u201d. \u201eJeste\u015bcie z policji? Prosz\u0119 zatem o okazanie legitymacji\u201d. \u201eSkoro m\u00f3wi\u0119, \u017ce tak, to z policji. Czego tu chcecie?\u201d. \u201eA co to pana obchodzi? I czym chcia\u0142by pan nas przekona\u0107, nie okazuj\u0105c legitymacji?\u201d. Powietrze \u2013 bez \u017cart\u00f3w \u2013 zrobi\u0142o si\u0119 g\u0119ste. Wykonuj\u0105c dziwne wygibasy, dyskretnie wyj\u0105\u0142em z kieszeni telefon i wystuka\u0142em wiadomo\u015b\u0107 na Twittera. Kolega, pan Zhang, dzwoni\u0142 do przyjaciela. Dochodzi\u0142a \u00f3sma trzydzie\u015bci. Tajniak te\u017c mia\u0142 kom\u00f3rk\u0119 i wzywa\u0142 posi\u0142ki. Dopiero p\u00f3\u017aniej mia\u0142em si\u0119 dowiedzie\u0107, \u017ce szeregi zwiera\u0142a i nasza strona.<\/p>\n
Na klatce zmaterializowa\u0142o si\u0119 dw\u00f3ch policjant\u00f3w. Jeden machn\u0105\u0142 nam przed oczami odznak\u0105. Poprosi\u0142em koleg\u0119, \u017ceby zapisa\u0142 imi\u0119, nazwisko, numer \u2013 i udost\u0119pni\u0142 zainteresowanym w internecie. Jak bumerang wr\u00f3ci\u0142a kwestia naszych dokument\u00f3w. Powiedzia\u0142em, \u017ce w \u015bwietle artyku\u0142u 15 w\u0142a\u015bciwej ustawy, w tych okoliczno\u015bciach nie ma \u017cadnych podstaw do legitymowania. \u201eProwadzimy dochodzenie zgodnie z ustaw\u0105 o policji\u201d, odwarcza\u0142 nasz nowy znajomy. \u201eMo\u017cecie podejmowa\u0107 takie czynno\u015bci jedynie wobec os\u00f3b podejrzanych o pope\u0142nienie przest\u0119pstwa. My natomiast przyszli\u015bmy tu zobaczy\u0107 si\u0119 ze znajom\u0105. Panowie, stop, nie macie prawa\u201d. Przekomarzanie trwa\u0142o dobr\u0105 chwil\u0119, kt\u00f3r\u0105 tajniak wykorzysta\u0142 na zmagania z kom\u00f3rk\u0105 oraz zamawianie kolejnych posi\u0142k\u00f3w. Zag\u0119szcza\u0142o si\u0119 w oczach, wi\u0119c wrzuci\u0142em do sieci mocny komunikat.<\/p>\n
Potem wymieni\u0142em kilka s\u0142\u00f3w z mam\u0105 Fana, co najwyra\u017aniej zbulwersowa\u0142o mundurowego numer jeden, kt\u00f3ry zabroni\u0142 jej ze mn\u0105 rozmawia\u0107. Teraz by\u0142em ju\u017c strasznie z\u0142y. \u201eNie chcecie si\u0119 wylegitymowa\u0107, a wpychacie si\u0119 do czyjego\u015b mieszkania. Nie do\u015b\u0107, \u017ce nielegalnie, to jeszcze nieelegancko. Ka\u017cdy powie, \u017ce to po prostu nieludzkie\u201d.<\/p>\n
\u201eTrzeba si\u0119 by\u0142o najpierw zastanowi\u0107 i nie odzywa\u0107 do mnie. Je\u015bli nie wiecie, gdzie jeste\u015bcie, podpowiadam: w kr\u00f3lestwie Komunistycznej Partii Chin\u201d. Sekund\u0119 p\u00f3\u017aniej g\u0142\u00f3wny ubek pr\u00f3bowa\u0142 mnie uderzy\u0107. \u201eNie widzia\u0142em nawet pa\u0144skiej odznaki \u2013 pisn\u0105\u0142em \u2013 a wi\u0119c nie musz\u0119 z panem rozmawia\u0107. Prosz\u0119 mnie nie rusza\u0107\u201d. Spojrza\u0142 na mnie zimno i wycedzi\u0142: \u201eNie wiesz, \u017ce jeste\u015b w Chinach? Lepiej zapomnij, \u017ce istniej\u0105 wyj\u015bcia awaryjne\u201d.<\/p>\n
Po kolejnym kwadransie w mieszkaniu zaroi\u0142o si\u0119 od mundurowych. Akurat my\u0142em r\u0119ce, ale us\u0142ysza\u0142em, jak wlok\u0105 po schodach pana Zhanga. Tajniak zacz\u0105\u0142 \u0142omota\u0107 w drzwi \u0142azienki. Mia\u0142em wra\u017cenie, \u017ce oszala\u0142. W jednej chwili wybi\u0142 dziur\u0119 w pa\u017adzierzu. \u201eKorzystam tylko z toalety\u201d, krzykn\u0105\u0142em. \u201eNikt wam nie da\u0142\u201d, odwrzasn\u0105\u0142. Wsadzi\u0142 r\u0119k\u0119 w krater swojego imienia i otworzy\u0142 zasuwk\u0119, wpuszczaj\u0105c do \u015brodka chmar\u0119 funkcjonariuszy. Wywlekli mnie do korytarza, gdzie ich dow\u00f3dca odebra\u0142 mi okulary. Jestem \u015blepy jak kret; od tej chwili nie mog\u0142em nawet odczyta\u0107 numer\u00f3w z podsuwanych mi pod nos policyjnych legitymacji.<\/p>\n
G\u0142o\u015bno protestowa\u0142em, co nie przeszkodzi\u0142o str\u00f3\u017com prawa str\u0105ci\u0107 mnie po schodach do furgonetki, w kt\u00f3rej czeka\u0142 ju\u017c (pozbawiony okular\u00f3w i telefonu) pan Zhang. Bili nas przez chwil\u0119 \u2013 lecz na tyle d\u0142ugo, \u017ceby pozbawi\u0107 mnie w\u0142adzy w jednej r\u0119ce \u2013 i pr\u00f3bowali odebra\u0107 mi kom\u00f3rk\u0119, ale broni\u0142em jej ze wszystkich si\u0142 i w ko\u0144cu dali za wygran\u0105.<\/p>\n
Kiedy wepchn\u0119li nas do komisariatu, powiedzia\u0142em, \u017ce dzia\u0142aj\u0105 bezprawnie i \u017ce powinni przeczyta\u0107 sobie artyku\u0142 9 ustawy o policji. \u201eChcecie nam powiedzie\u0107, co w nim jest?\u201d. \u201eObywatela mo\u017cna zabra\u0107 na przes\u0142uchanie tylko w okre\u015blonych okoliczno\u015bciach. Je\u015bli jest podejrzany o pope\u0142nienie przest\u0119pstwa, to raz, po drugie, je\u017celi zatrzymano go na miejscu zbrodni, trzy: kiedy budzi podejrzenia i s\u0105 k\u0142opoty z ustaleniem to\u017csamo\u015bci, oraz, punkt czwarty, ma przy sobie przedmioty, kt\u00f3re mog\u0105 pochodzi\u0107 z kradzie\u017cy. Co za\u015b si\u0119 tyczy legitymowania, te\u017c macie cztery opcje: podejrzenie przest\u0119pstwa, zabezpieczanie miejsca zbrodni, nag\u0142e zagro\u017cenie bezpiecze\u0144stwa publicznego oraz, cytuj\u0119, inne okre\u015blone prawem. Te ostatnie definiuje precyzyjnie Og\u00f3lnochi\u0144skie Zgromadzenie Przedstawicieli Ludowych tudzie\u017c jego Sta\u0142y Komitet\u201d. W ko\u0144cu znam t\u0119 piosenk\u0119 na pami\u0119\u0107.<\/p>\n
\u201eDok\u0142adnie. Mamy z wami k\u0142opot z ustaleniem to\u017csamo\u015bci\u201d. \u201eNawet je\u015bli, prawo stanowi, \u017ce musia\u0142bym jeszcze nasuwa\u0107 podejrzenie pope\u0142nienia przest\u0119pstwa. Dalej nijak si\u0119 nie \u0142api\u0119\u201d. Coraz wi\u0119cej dzia\u0142aczy zna przepisy i powo\u0142uje si\u0119 na nie podczas konfrontacji z policj\u0105. Ta za\u015b \u2013 wiem to z najpierwszej r\u0119ki \u2013 nienawidzi w zwi\u0105zku z tym ustawodawc\u00f3w jak ps\u00f3w.<\/p>\n
Rozdzielono nas, pana Zhanga i mnie, wlok\u0105c do r\u00f3\u017cnych pokoj\u00f3w na pierwszym pi\u0119trze. Tu o m\u00f3j telefon powalczy\u0142a ju\u017c ca\u0142a ekipa mundurowych. Protestowa\u0142em. Zabrali ka\u017cdy okruch z moich kieszeni. Wyr\u00f3\u017cnia\u0142o si\u0119 dw\u00f3ch, mo\u017ce trzech, bluzgaj\u0105cych j\u0119zykiem ulicy.<\/p>\n
Kiedy kazali mi usi\u0105\u015b\u0107, przewr\u00f3ci\u0142em obcasem krzes\u0142o. I zacz\u0119\u0142o si\u0119: zbiorowe wykr\u0119canie r\u0105k, t\u0142uczenie g\u0142ow\u0105 o pod\u0142og\u0119, duszenie. Gdy wlekli mnie do innego pomieszczenia, zdo\u0142a\u0142em krzykn\u0105\u0107: \u201eWyk\u0142adam prawo i wiem, co jest z nim zgodne, a co nie\u201d. Kierowa\u0142em si\u0119 logik\u0105 cepa, licz\u0105c, \u017ce wezm\u0105 na wstrzymanie i b\u0119d\u0105 oszcz\u0119dniej dozowa\u0107 b\u00f3l; mia\u0142em te\u017c nadziej\u0119, \u017ce te ha\u0142asy dotr\u0105 tak\u017ce do uszu pana Zhanga i jego \u015bledczych.<\/p>\n
C\u00f3\u017c \u2013 zwarta ekipa zagoni\u0142a mnie do k\u0105ta, w kt\u00f3rym jeden, nie wiedzie\u0107 czemu, zawzi\u0105\u0142 si\u0119 na m\u00f3j krawat, a\u017c wreszcie go urwa\u0142 i cisn\u0105\u0142 na posadzk\u0119. Najwyra\u017aniej ucieszy\u0142o to innych funkcjonariuszy, kt\u00f3rzy ch\u00f3rem chcieli wiedzie\u0107, czy rozumiem, gdzie jestem, i co im mog\u0119, jak \u201ewezm\u0105 mnie na buty\u201d.<\/p>\n
Po kilku godzinach zst\u0105pi\u0142 oficer, kt\u00f3ry powiedzia\u0142, \u017ce zatrzymano nas, bo poszli\u015bmy do domu Fana. Drugi \u2013 us\u0142ysza\u0142em, \u017ce m\u00f3wi\u0105 do niego Xu Ping \u2013 nad rozmow\u0119 najwyra\u017aniej przedk\u0142ada\u0142 wrzask. \u201eI co? I co? I co? Okazali\u015bcie si\u0119 wrogiem! Kurwa wasza, kurwa wasza, kurwa wasza, udali\u015bcie si\u0119 do Fan Yafenga. I ty, chuju, chcesz z nami rozmawia\u0107 o prawie? Zdrajco, psie, kontrrewolucyjna kurwo? Partia p\u0142aci ci, kutasie, pensj\u0119, a ty nie umiesz podzi\u0119kowa\u0107. Kurwa, gorzej! Ty plujesz jej pod nogi! Ju\u017c my si\u0119 tym zajmiemy\u201d.<\/p>\n
Zaciekawi\u0142o mnie to, wi\u0119c zapyta\u0142em: \u201eczyli?\u201d.<\/p>\n
\u201eCzyli jak gnojami z Falun Gong\u201d. \u201eTo znaczy?\u201d. \u201eTak ci spieszno? Spoko. Dowiesz si\u0119, mendo w swoim czasie\u201d. I wtedy naprawd\u0119 zacz\u0105\u0142em si\u0119 ba\u0107.<\/p>\n
Ale nie wydusili ze mnie \u017cadnej odpowiedzi na swoje pytania. Oficer Xu, kopa\u0142 mnie przy ka\u017cdym w \u0142ydki, lecz ja, r\u00f3wnie regularnie, apelowa\u0142em do jego miejsca w cywilizacji. Odpowiada\u0142 w kr\u00f3tkich, \u017co\u0142nierskich s\u0142owach: \u201eI co? I chuj. W innej sprawie mo\u017ce i bym si\u0119 zesra\u0142. Ale wy jeste\u015bcie wrogiem. Mo\u017cemy ci\u0119 napierdala\u0107, nabluzga\u0107 \u2013 i skar\u017c si\u0119, droga wolna, nawet do samego szefostwa\u201d. Bieg\u0142o\u015b\u0107 tego najwy\u017cej trzydziestolatka w wy\u0142o\u017conej przez przewodnicz\u0105cego Mao doktrynie \u201esprzeczno\u015bci mi\u0119dzy nimi a nami\u201d zacz\u0119\u0142a mnie naprawd\u0119 fascynowa\u0107.<\/p>\n
Najwy\u017cszy tajniak musia\u0142 straci\u0107 cierpliwo\u015b\u0107, bo zaczepi\u0142 oficera Xu: \u201ePo co traci\u0107 czas na tak\u0105 mend\u0119? Zat\u0142uczmy chuja, wykopmy mu dziur\u0119 i po sprawie. Szcz\u0119\u015bliwie nie ma mrozu, \u0142atwo \u0142opat\u0105\u201d. Przerwa\u0142, spojrza\u0142 na mnie przeci\u0105gle i zapyta\u0142: \u201eMy\u015blisz, gnoju, \u017ce rodzina wyw\u0119szy twoje \u015bcierwo? Zgadnij, jebany, w kt\u00f3rym mie\u015bcie maj\u0105 zacz\u0105\u0107 szuka\u0107\u201d. Znowu odwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do oficera Xu i szepn\u0105\u0142: \u201eSko\u0144czmy z kurw\u0105 od razu\u201d. Je\u015bli idzie o mnie, by\u0142 nad wyraz przekonuj\u0105cy.<\/p>\n
Wiedzia\u0142em, \u017ce nie \u017cartuje. Czu\u0142em si\u0119 te\u017c male\u0144ki, jak robaczek \u2013 i gotowy do roztarcia obcasem. Mimo to, naprawd\u0119, nie czu\u0142em strachu. Mia\u0142em po temu dobre powody: zd\u0105\u017cy\u0142em wyplu\u0107 swoj\u0105 histori\u0119 do internetu, a oni odczyta\u0107 z dowodu miejsce pracy (na katedrze wydzia\u0142u prawa sto\u0142ecznego uniwersytetu).<\/p>\n
Najwyra\u017aniej magia dzia\u0142a\u0142a: nie zakatowano mnie na \u015bmier\u0107 i nie wykopano mi dziury. Ale te\u017c p\u00f3\u0142\u015bwiadomie dostarczy\u0142em im informacji, po kt\u00f3re przyszli. Wyk\u0142adowca, doktor, adwokat, stypendysta najlepszych ameryka\u0144skich uczelni. Bez tego nie skaka\u0142bym tak wysoko.<\/p>\n
Poczu\u0142em pal\u0105cy wstyd. Gorzej jeszcze, pomy\u015bla\u0142em, \u017ce nie mog\u0105c wykopa\u0107 dziury mnie, odreaguj\u0105 z\u0142o\u015b\u0107 na kim\u015b innym. Ka\u017cd\u0105 cz\u0105stk\u0119 b\u00f3lu, jakiego nie zadano mi za spraw\u0105 statusu, odbierze \u2013 nie mia\u0142em cienia w\u0105tpliwo\u015bci \u2013 kto\u015b s\u0142abszy i niczym niechroniony.<\/p>\n
Ile cierpienia, poni\u017cenia, rozpaczy jest chlebem powszednim osadzonych w komisariatach, aresztach, obozach reedukacji przez prac\u0119, nielegalnych \u201eprzechowalniach\u201d: wsz\u0119dzie, gdzie \u017cycie cz\u0142owieka, traktowanego jak wr\u00f3g i \u015bmie\u0107, to dla oficera s\u0142u\u017cby bezpiecze\u0144stwa \u017adziebe\u0142ko trawy. I ilu zakopuj\u0105 naprawd\u0119?<\/p>\n
Kole p\u00f3\u0142nocy powiedzieli, \u017ce mog\u0119 i\u015b\u0107 w. Oddali okulary, kom\u00f3rk\u0119 i te de. Powiedzia\u0142em, \u017ce nie wyjd\u0119 bez kolegi. Po rzygu bluzg\u00f3w dokopali pana Zhanga i mnie do samochodu. Us\u0142ysza\u0142em swoje nazwisko, spojrza\u0142em przez okno i podskoczy\u0142em z wra\u017cenia: \u201eobywatele sieci!\u201d. Nie mog\u0142em ich uca\u0142owa\u0107, ale kilku zdo\u0142a\u0142em poda\u0107 r\u0119k\u0119 przez okno. Po drodze jeden z oficer\u00f3w rzuci\u0142: \u201eGdyby ka\u017cdy by\u0142 tak cwany, policja mog\u0142aby zamkn\u0105\u0107 sklepik. Jak tu, kurwa, \u0142apa\u0107 jebanych z\u0142odziei?\u201d. \u201eJe\u017celi \u2013 odpowiedzia\u0142em \u2013 str\u00f3\u017c prawa ma je gdzie\u015b, jaki z niego po\u017cytek? Ci\u0105gle zas\u0142uguje na t\u0119 nazw\u0119, je\u015bli deklaruje kopanie dziur za pieni\u0105dze podatnik\u00f3w? Mo\u017ce na moj\u0105 mod\u0142\u0119 \u0142apa\u0142aby mniej z\u0142odziei, ale te\u017c przy okazji spad\u0142aby liczba zakatowanych na komisariatach. Gdzie \u2013 kurwa! \u2013 macie ten sw\u00f3j interes spo\u0142eczny?\u201d.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
30 grudnia 2010<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Teng Biao jest pisarzem, nauczycielem akademickim i jednym z najwybitniejszych \u201eadwokat\u00f3w praw\u201d<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Traf chcia\u0142, \u017ce 23 grudnia 2010 roku wesz\u0142a w \u017cycie oenzetowska konwencja, maj\u0105ca chroni\u0107 wszystkich ludzi przed \u201ewymuszonymi znikni\u0119ciami\u201d. Chiny do niej nie przyst\u0105pi\u0142y. Moje peregrynacje dnia tego w\u0142a\u015bnie s\u0105 kropl\u0105 w morzu wyja\u015bnie\u0144 \u2013 dlaczego.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14472,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,8],"tags":[26,48],"class_list":["post-14468","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-chinczykow","tag-polityka","tag-tortury"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14468","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14468"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14468\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14470,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/14468\/revisions\/14470"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/14472"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14468"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=14468"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=14468"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}