{"id":15066,"date":"2024-06-20T06:21:15","date_gmt":"2024-06-20T04:21:15","guid":{"rendered":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15066"},"modified":"2024-06-13T07:24:27","modified_gmt":"2024-06-13T05:24:27","slug":"oser-jak-bez-paszportu-spotkalam-jego-swiatobliwosc-dalajlame","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15066","title":{"rendered":"Oser: Jak bez paszportu spotka\u0142am Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 Dalajlam\u0119"},"content":{"rendered":"\n

Przed siedmiu laty, dumaj\u0105c nad zdj\u0119ciem ojca i syna, mozolnie w\u0119druj\u0105cych z Lhasy do Dharamsali, napisa\u0142am w zbiorku \u201eZapiski tybeta\u0144skie\u201d: \u201eTen, kt\u00f3ry emanuje wok\u00f3\u0142 pokor\u0105 i skromno\u015bci\u0105, b\u0119d\u0105c przy tym panem \u015brodka, jest najwybitniejszym po\u015br\u00f3d wszystkich Tybeta\u0144czyk\u00f3w, najbardziej kochaj\u0105cym i \u017carliwym cz\u0142owiekiem \u2013 Dalajlam\u0105\u201d. Za spraw\u0105 tego zdania i kilku innych s\u0142\u00f3w prawdy w\u0142adze lokalne uzna\u0142y, \u017ce \u201eksi\u0105\u017cka s\u0142awi XIV Dalajlam\u0119 i XVII Karmap\u0119 oraz zach\u0119ca do czci i wiary religijnej. To powa\u017cne b\u0142\u0119dy polityczne i \u015bwiatopogl\u0105dowe\u201d. Nast\u0119pnie wykre\u015bli\u0142y mnie z \u017cycia publicznego<\/a> i musia\u0142am opu\u015bci\u0107 Lhas\u0119.<\/p>\n

<\/p>\n

Jeszcze wcze\u015bniej, ju\u017c szesna\u015bcie lat temu, napisa\u0142am wiersz, w kt\u00f3rym m\u00f3wi\u0119: \u201eNa drodze trzymam kurczowo kwiat nie z tego \u015bwiata. Miotam si\u0119 na wszystkie strony, by ofiarowa\u0107 go, nim zwi\u0119dnie, starcowi w bordowych szatach. Spe\u0142niaj\u0105cy \u017cyczenia klejnot, ulotny u\u015bmiech: to w\u0142a\u015bnie piecz\u0119tuje wi\u0119\u017a pokole\u0144\u201d. P\u00f3\u017aniej zrobi\u0142am z tego piosenk\u0119<\/a>, dodaj\u0105c najzupe\u0142niej otwarcie, \u017ce \u201estarzec\u201d to \u201enasz Jiszin Norbu, nasz Kundun, nasz Gongsa Czog, nasz Gjal\u0142a Rinpocze\u201d, wyliczaj\u0105c tym samym najpopularniejsze z pe\u0142nych czci tytu\u0142\u00f3w, jakie Tybeta\u0144czycy nadaj\u0105 Dalajlamie.<\/p>\n

Jak tak wielu rodak\u00f3w, od najm\u0142odszych lat \u015bni\u0142am o ujrzeniu Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci, s\u0142uchaniu udzielanych przeze\u0144 nauk, dost\u0105pieniu zaszczytu audiencji. Nie mog\u0142am si\u0119 doczeka\u0107 spe\u0142nienia tych marze\u0144. Tyle \u017ce nie mog\u0142am r\u00f3wnie\u017c \u2013 zn\u00f3w jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 Tybeta\u0144czyk\u00f3w \u2013 dosta\u0107 paszportu, kt\u00f3rego, cho\u0107 powinien by\u0107 fundamentalnym prawem ka\u017cdego obywatela, odmawia nam kontroluj\u0105cy tu wszystko re\u017cim. W zesz\u0142ym roku w Lhasie zacz\u0119li wydawa\u0107 te bezcenne dokumenty wszystkim, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 uko\u0144czy\u0107 sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat. Ale tylko przez tydzie\u0144. W rezultacie w biurze paszportowym k\u0142\u0119bi\u0142 si\u0119 t\u0142um siwiute\u0144kich, utykaj\u0105cych staruszk\u00f3w. Nie ulega\u0142o w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce wszyscy wybieraj\u0105 si\u0119 na drug\u0105 stron\u0119 Himalaj\u00f3w: odwiedzi\u0107 krewnych, pok\u0142oni\u0107 si\u0119 ojczy\u017anie buddyzmu i wreszcie spe\u0142ni\u0107 owo marzenie, o kt\u00f3rym nikt nie m\u00f3wi, a wszyscy wiedz\u0105. Smutno mi, kiedy pomy\u015bl\u0119, \u017ce b\u0119d\u0119 musia\u0142a czeka\u0107 na dokument podr\u00f3\u017cy do sze\u015b\u0107dziesi\u0105tki.<\/p>\n

A\u017c tu nagle internet podarowa\u0142 mi podr\u00f3\u017c bez przepustek. W Nowy Rok pom\u00f3g\u0142 mi zi\u015bci\u0107 najwi\u0119ksze pragnienie \u2013 spotka\u0107, jak we \u015bnie, lecz wci\u0105\u017c niebywale \u017cywo i namacalnie \u2013 Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 Dalajlam\u0119!<\/p>\n

Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 4 stycznia od wideokonferencji<\/a> w cyberprzestrzeni. \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 rozmawia\u0142 w ten spos\u00f3b z Dharamsali z dwoma prawnikami broni\u0105cymi praw cz\u0142owieka, Tengiem Biao i Jiang Tianyongiem, oraz z pisarzem Wang Lixiongiem. Stoj\u0105c za plecami tego ostatniego ch\u0142on\u0119\u0142am ka\u017cde s\u0142owo. Kiedy na monitorze pojawi\u0142 si\u0119 Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107, nie wierzy\u0142am w\u0142asnym oczom i zacz\u0119\u0142am p\u0142aka\u0107. Zaiste nie da si\u0119 przeceni\u0107 wagi i znaczenia tego cudu zrodzonego z rewolucji technologicznej, kt\u00f3ry pozwala przerzuci\u0107 most nad barierami odleg\u0142o\u015bci i z\u0142ej woli, umo\u017cliwiaj\u0105c Dalajlamie prowadzenie dialogu z chi\u0144skimi intelektualistami. \u201eJakby\u015bmy byli razem \u2013 powiedzia\u0142 Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 do trzech Han\u00f3w. \u2013 Tylko nie czujemy, jak nam pachnie z ust\u201d. Pod koniec siedemdziesi\u0119ciominutowej rozmowy zapyta\u0142 z niepokojem: \u201eNa pewno widzicie mnie wyra\u017anie?\u201d. Gdy ca\u0142a tr\u00f3jka przytakn\u0119\u0142a, dotkn\u0105\u0142 palcem swojej brwi i rzuci\u0142 ze \u015bmiechem: \u201eDostrzegli\u015bcie zatem, \u017ce s\u0105 siwe?\u201d.<\/p>\n

Nie mog\u0142am przesta\u0107 p\u0142aka\u0107. Kiedy, jak czyni\u0105 to Tybeta\u0144czycy, z\u0142o\u017cy\u0142am trzy pok\u0142ony bezg\u0142o\u015bnie recytuj\u0105c modlitwy i ukl\u0119k\u0142am przed komputerem z khatakiem w d\u0142oniach, dostrzeg\u0142am przez zamglone \u0142zami oczy, \u017ce \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 pochyla si\u0119 i wyci\u0105ga obie r\u0119ce, jak gdyby chcia\u0142 odebra\u0107 szarf\u0119 i udzieli\u0107 mi b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa. \u017badne s\u0142owa nie wyra\u017c\u0105 tego, co czu\u0142am. Mam tyle szcz\u0119\u015bcia. W Tybecie wielu znalaz\u0142o si\u0119 w powa\u017cnych k\u0142opotach ju\u017c z powodu posiadania zdj\u0119cia Dalajlamy.<\/p>\n

Prawda jest taka, \u017ce bardzo wielu Chi\u0144czyk\u00f3w zd\u0105\u017cy\u0142o spotka\u0107 Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 i \u017caden nie straci\u0142 z tego powodu wolno\u015bci. Skoro jeste\u015bmy obywatelami jednego kraju, jak \u015bmi\u0105 kara\u0107 za to Tybeta\u0144czyk\u00f3w?<\/p>\n

Patrz\u0105c na mnie na swoim monitorze \u015awi\u0105tobliwo\u015b\u0107 m\u00f3wi\u0142 z wielk\u0105 powag\u0105 i niewzruszon\u0105 determinacj\u0105: \u201eNie poddawaj si\u0119, pracuj dalej, chi\u0144scy intelektuali\u015bci i my, Tybeta\u0144czycy, musimy ze sob\u0105 rozmawia\u0107 o tym, jak naprawd\u0119 wygl\u0105da sytuacja, komunikowa\u0107 si\u0119, rozumie\u0107 nawzajem. To sprawa najwy\u017cszej wagi i twoje zadanie. Przez sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat odwaga i wiara rodak\u00f3w w ojczy\u017anie by\u0142y jak ska\u0142a. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 mi\u0119dzynarodowa \u017cywo interesuje si\u0119 sytuacj\u0105 w Tybecie. Ludzie z ca\u0142ego \u015bwiata widz\u0105 prawd\u0119, chi\u0144scy intelektuali\u015bci s\u0105 tego coraz bardziej \u015bwiadomi i patrz\u0105 na problem z szerszej perspektywy, a wielkie i pot\u0119\u017cne Chiny przechodz\u0105 proces transformacji. Nie wolno ci wi\u0119c traci\u0107 wiary w siebie i musisz pracowa\u0107 jeszcze ci\u0119\u017cej, rozumiesz?\u201d.<\/p>\n

Zd\u0105\u017cy\u0142am si\u0119 uspokoi\u0107 i wyry\u0107 w sercu s\u0142owa Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Pekin, 10 stycznia 2011<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Przed siedmiu laty, dumaj\u0105c nad zdj\u0119ciem ojca i syna, mozolnie w\u0119druj\u0105cych z Lhasy do Dharamsali, napisa\u0142am w zbiorku \u201eZapiski tybeta\u0144skie\u201d: \u201eTen, kt\u00f3ry emanuje wok\u00f3\u0142 pokor\u0105 i skromno\u015bci\u0105, b\u0119d\u0105c przy tym panem \u015brodka, jest najwybitniejszym po\u015br\u00f3d wszystkich Tybeta\u0144czyk\u00f3w, najbardziej kochaj\u0105cym i \u017carliwym cz\u0142owiekiem \u2013 Dalajlam\u0105\u201d. Za spraw\u0105 tego zdania i kilku innych s\u0142\u00f3w prawdy w\u0142adze lokalne […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15072,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[49,25,31,29],"class_list":["post-15066","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-tybetanczykow","tag-dalajlama","tag-dialog","tag-marginalizacja","tag-oser"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15066","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15066"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15066\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15074,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15066\/revisions\/15074"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15072"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15066"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15066"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15066"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}