{"id":15596,"date":"2024-12-19T06:21:55","date_gmt":"2024-12-19T05:21:55","guid":{"rendered":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15596"},"modified":"2024-12-20T06:46:53","modified_gmt":"2024-12-20T05:46:53","slug":"losang-gjaco-samospalenie-siostry-palden-czosang","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15596","title":{"rendered":"Losang Gjaco: Samospalenie Siostry Palden Czosang"},"content":{"rendered":"\n<p>Siostra Palden Czosang, trzydziestopi\u0119cioletnia mniszka buddyjska, 3 listopada 2011 roku <a href=\"http:\/\/old.tybet.hfhr.org.pl\/raport.php?raport_id=1448\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">podpali\u0142a si\u0119<\/a> na \u015brodku ulicy tybeta\u0144skiego miasteczka. Na zrobionym wcze\u015bniej zdj\u0119ciu pozuje przed o\u0142tarzem w ma\u0142ym, skrupulatnie wysprz\u0105tanym pokoju. Siedzi skromnie, jak mniszki wszystkich tradycji, ale trudno oderwa\u0107 wzrok od jej twarzy. W patrz\u0105cych prosto w obiektyw oczach maluje si\u0119 niezwyk\u0142y spok\u00f3j i determinacja.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Kilka dni przed samospaleniem powiedzia\u0142a przyjaci\u00f3\u0142kom, \u017ce wok\u00f3\u0142 Tybeta\u0144czyk\u00f3w z dnia na dzie\u0144 zaciska si\u0119 sie\u0107 upokarzaj\u0105cych szykan i inwigilacji, kt\u00f3rym kres po\u0142o\u017cy\u0107 mo\u017ce tylko powr\u00f3t Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci Dalajlamy.<\/p>\n<p>Opr\u00f3cz tego zdj\u0119cia mamy jeszcze trzy kr\u00f3tkie filmy zarejestrowane telefonami kom\u00f3rkowymi. Wida\u0107 na nich, jak p\u0142onie i upada, oraz ludzi, broni\u0105cych le\u017c\u0105c\u0105 posta\u0107 przed mundurowymi.<\/p>\n<p>Jedno z kilkudziesi\u0119ciosekundowych <a href=\"https:\/\/www.dailymotion.com\/video\/xmh4pg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">nagra\u0144<\/a> \u2013 kt\u00f3re ogl\u0105da si\u0119 jak film \u2013 zaczyna si\u0119 od obrazu p\u0142yt chodnikowych. Potem obiektyw unosi si\u0119 i pokazuje szar\u0105 ulic\u0119, kt\u00f3ra mog\u0142aby si\u0119 znajdowa\u0107 gdziekolwiek. Kamera przesuwa si\u0119 w lewo i nagle pomi\u0119dzy samochodami ukazuje si\u0119 czterometrowy s\u0142up ognia, w kt\u00f3rego \u015brodku stoi Palden Czosang. Ty\u0142em do nas. Prosta jak strza\u0142a i nieporuszona jak g\u00f3ra.<\/p>\n<p>Nagle w kadr wchodzi wysoka, smuk\u0142a kobieta w d\u0142ugiej tybeta\u0144skiej sukni i idzie prosto do p\u0142on\u0105cej mniszki. Porusza si\u0119 elegancko i w\u0142adczo niczym kr\u00f3lowa albo <em>dakini<\/em> z naszej opery. Zatrzymuje si\u0119 dwa, trzy metry od Palden Czosang \u2013 na tyle blisko, \u017ce musi czu\u0107 \u017car ognia na twarzy \u2013 rozwija d\u0142ug\u0105 bia\u0142\u0105 szarf\u0119, kt\u00f3ra nazywa si\u0119 <em>khatak<\/em>, i rzuca j\u0105 stoj\u0105cej w p\u0142omieniach. Tybeta\u0144czycy sk\u0142adaj\u0105 te szarfy w ofierze na o\u0142tarzach albo wr\u0119czaj\u0105 jako upominek, jak inne nacje girlandy kwiat\u00f3w.<\/p>\n<p>Kiedy jedwabny khatak szybuje do Palden Czosang, pod mniszk\u0105 uginaj\u0105 si\u0119 wreszcie nogi i powoli kl\u0119ka na ulicy. \u015awiadkowie twierdzili, \u017ce upadaj\u0105c w morzu ognia, z\u0142o\u017cy\u0142a r\u0119ce do modlitwy.<\/p>\n<p>Chcia\u0142em namalowa\u0107 obraz, kt\u00f3rego nie zarejestrowa\u0142y kamery tego ch\u0142odnego, listopadowego dnia: twarz stoj\u0105cej w p\u0142omieniach Palden Czosang.<\/p>\n<p>Na bia\u0142ej rozpostartej szarfie widniej\u0105 s\u0142owa <em>Om Mani Peme Hung<\/em>, <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15468\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">mantra<\/a> Awalokite\u015bwary. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Tybeta\u0144czyk\u00f3w uwa\u017ca Dalajlam\u0119 za emanacj\u0119 tego b\u00f3stwa opieku\u0144czego Tybetu i mitycznego <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=1567\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">praprzodka<\/a> naszej nacji. W tym sensie sze\u015b\u0107 sylab jest wi\u0119c te\u017c mantr\u0105 narodow\u0105.<\/p>\n<p>Na co dzie\u0144 te s\u0142owa \u2013 kt\u00f3re wedle nauk Dharmy s\u0142u\u017c\u0105 oczyszczaniu i przeobra\u017caniu umys\u0142u \u2013 wyra\u017caj\u0105 wsp\u00f3\u0142czucie, jakie budzi w nas czyj\u015b b\u00f3l i cierpienie. <em>Om Mani Peme Hung<\/em> to najcz\u0119\u015bciej jedyny komentarz, jakim Tybeta\u0144czycy opatruj\u0105 zdj\u0119cia samospale\u0144c\u00f3w w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych.<\/p>\n<p>Naoczni \u015bwiadkowie twierdz\u0105, \u017ce stoj\u0105c w p\u0142omieniach, Palden Czosang wo\u0142a\u0142a o powr\u00f3t Dalajlamy i wolno\u015b\u0107 Tybetu. Mnie wydaje si\u0119, \u017ce powtarza\u0142a sze\u015bciosylabow\u0105 mantr\u0119, modl\u0105c si\u0119 o kres cierpienia rodak\u00f3w i ca\u0142ego \u015bwiata. Mog\u0142o ono sprawia\u0107 jej wi\u0119cej b\u00f3lu ni\u017c p\u0142on\u0105ce cia\u0142o. Jak inaczej wyt\u0142umaczy\u0107 ten spok\u00f3j?<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>2011<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/LosangGjaco-SamospalenieSiostryPaldenCzosang.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-15597\" src=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/LosangGjaco-SamospalenieSiostryPaldenCzosang-300x300.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/LosangGjaco-SamospalenieSiostryPaldenCzosang-300x300.jpg 300w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/LosangGjaco-SamospalenieSiostryPaldenCzosang-150x150.jpg 150w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/LosangGjaco-SamospalenieSiostryPaldenCzosang-768x769.jpg 768w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/LosangGjaco-SamospalenieSiostryPaldenCzosang.jpg 879w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><em>Losang Gjaco (ang. Losang Gyatso) urodzi\u0142 si\u0119 w Lhasie, ale wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w wychod\u017astwie, w Anglii i Stanach Zjednoczonych. Jest dziennikarzem i artyst\u0105, jednym z pionier\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnego malarstwa tybeta\u0144skiego<\/em>.<\/p>\n<p>Za indyjskim magazynem <a href=\"https:\/\/www.india-seminar.com\/2013\/644\/644_gyatso.htm\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Seminar<\/em><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Siostra Palden Czosang, trzydziestopi\u0119cioletnia mniszka buddyjska, 3 listopada 2011 roku podpali\u0142a si\u0119 na \u015brodku ulicy tybeta\u0144skiego miasteczka. Na zrobionym wcze\u015bniej zdj\u0119ciu pozuje przed o\u0142tarzem w ma\u0142ym, skrupulatnie wysprz\u0105tanym pokoju. Siedzi skromnie, jak mniszki wszystkich tradycji, ale trudno oderwa\u0107 wzrok od jej twarzy. W patrz\u0105cych prosto w obiektyw oczach maluje si\u0119 niezwyk\u0142y spok\u00f3j i determinacja.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15598,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[19,33,46],"class_list":["post-15596","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-tybetanczykow","tag-protesty-polityczne","tag-samospalenia","tag-sztuka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15596","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15596"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15596\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15645,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15596\/revisions\/15645"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15598"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15596"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}