{"id":15924,"date":"2025-04-28T06:21:16","date_gmt":"2025-04-28T04:21:16","guid":{"rendered":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15924"},"modified":"2025-04-30T09:57:56","modified_gmt":"2025-04-30T07:57:56","slug":"robert-barnett-najmlodsi-wiezniowie-polityczni-chin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=15924","title":{"rendered":"Robert Barnett: Najm\u0142odsi wi\u0119\u017aniowie polityczni Chin"},"content":{"rendered":"\n

Za g\u00f3rami, za lasami, w pewnym mie\u015bcie uwi\u0119ziono dw\u00f3ch sze\u015bciolatk\u00f3w.<\/em>
Jeden z nich ma by\u0107 nowym wcieleniem mnicha, kt\u00f3ry \u017cy\u0142 w Tybecie w XI wieku.\u00a0<\/em>
Przyw\u00f3dcy wielkiego pa\u0144stwa gro\u017c\u0105, \u017ce wtr\u0105c\u0105 do wi\u0119zienia ka\u017cdego,\u00a0<\/em>
kto opowie si\u0119 za niew\u0142a\u015bciwym ch\u0142opcem. <\/em>
Tym miastem jest Pekin, wszystko to dzieje si\u0119 dzisiaj i niezale\u017cnie od tego, jak si\u0119 sko\u0144czy \u2013 ofiarami b\u0119d\u0105 te dzieci.<\/em><\/p>\n

<\/p>\n

Gendun Czokji Nima urodzi\u0142 si\u0119 w miasteczku Lhari, w p\u00f3\u0142nocnym Tybecie w kwietniu 1989 roku. Trzy miesi\u0105ce wcze\u015bniej, w oddalonym o 500 kilometr\u00f3w Szigace zmar\u0142 Dziesi\u0105ty Panczenlama, najwy\u017cszy przyw\u00f3dca duchowy, kt\u00f3ry pozosta\u0142 w Tybecie. Rodzice Genduna, pracownicy lokalnego szpitala, musieli wiedzie\u0107, \u017ce \u015bwiadomo\u015b\u0107 wielkiego lamy szuka po \u015bmierci nowej formy, by kontynuowa\u0107 dzie\u0142o poprzednika: ich najstarszy syn zosta\u0142 ju\u017c uznany za inkarnacj\u0119 opata pobliskiego klasztoru Jarigang. Brzemienna kobieta mog\u0142a si\u0119 wr\u0119cz o to modli\u0107, mog\u0142a te\u017c powiedzie\u0107 odwiedzaj\u0105cym rodzin\u0119 lamom, \u017ce jej najm\u0142odszy syn mia\u0142 na ramionach przypominaj\u0105ce pier\u015bcienie znamiona i \u017ce jego pierwsze s\u0142owa brzmia\u0142y: \u201eJestem Panczenem\u201d.<\/p>\n

Pi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej, gdy w Lhari pojawi\u0142a si\u0119 grupa mnich\u00f3w z klasztoru Panczenlamy w Szigace, przypomniano sobie o bliznach po kajdanach, kt\u00f3re zosta\u0142y poprzedniemu Panczenlamie z czas\u00f3w rewolucji kulturalnej. Rozmy\u015blano te\u017c o literach, jakie ukaza\u0142y si\u0119 Czadrelowi Rinpocze, przewodz\u0105cemu owej grupie opatowi Taszilhunpo, kt\u00f3ry w pa\u017adzierniku zesz\u0142ego roku modli\u0142 si\u0119 o znak, wizj\u0119 nad brzegiem \u015bwi\u0119tego jeziora Lhamo Lhaco.<\/p>\n

W styczniu 1995 roku informacje te, mimo wyj\u0105tkowo srogiej zimy, przeniesiono w tajemnicy przez Himalaje i przekazano Dalajlamie. Le\u017ca\u0142a przed nim lista dwudziestu o\u015bmiu kandydat\u00f3w. Karteczki z ich imionami umieszczono w kulkach z ciasta, te za\u015b w specjalnym naczyniu, kt\u00f3rym obracano, p\u00f3ki nie wypad\u0142a jedna z nich. Ca\u0142y proces powtarzano trzykrotnie. Za ka\u017cdym razem rezultat by\u0142 taki sam. Dla Tybeta\u0144czyk\u00f3w oznacza\u0142o to, \u017ce Gendun Czokji Nima jest nowym Panczenlam\u0105.<\/p>\n

Je\u015bli ta cz\u0119\u015b\u0107 opowie\u015bci brzmi jak stara tybeta\u0144ska ba\u015b\u0144, reszta jest star\u0105 polityk\u0105 partii komunistycznej. W sierpniu 1993 roku rz\u0105d ChRL poleci\u0142 Czadrelowi Rinpocze przerwa\u0107, do tej pory oficjalne, kontakty z Dalajlam\u0105. Kiedy 14 maja 1995 Dalajlama og\u0142osi\u0142, \u017ce Panczenlam\u0105 jest Gendun Czokji Nima, Chi\u0144czycy natychmiast zorientowali si\u0119, \u017ce wybrano kandydata Czadrela. Uznali, \u017ce ich oszukano. W ko\u0144cu ich pretensje do Tybetu opieraj\u0105 si\u0119 w znacznej mierze na traktacie z 1792 roku, kt\u00f3ry obiecywa\u0142 im udzia\u0142 w procesie selekcji wielkich lam\u00f3w.<\/p>\n

Lhari otoczy\u0142o wojsko. Uprowadzono ch\u0142opca i jego rodzin\u0119. Najpewniej do Pekinu. Od tego czasu nic nie wiadomo o ich losie. W klasztorze Taszilhunpo zjawi\u0142o si\u0119 pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu partyjnych urz\u0119dnik\u00f3w, kt\u00f3rzy zacz\u0119li reedukowa\u0107 mnich\u00f3w. Do Szigace \u015bci\u0105gni\u0119to oko\u0142o pi\u0119ciu tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy. Czadrel znikn\u0105\u0142. O uwi\u0119zieniu tej \u201eszumowiny buddyzmu\u201d poinformowano w listopadzie. Dalajlama okaza\u0142 si\u0119 \u201ejawnie antychi\u0144skim narz\u0119dziem\u201d. Wszyscy Tybeta\u0144czycy piastuj\u0105cy jakiekolwiek stanowiska mieli si\u0119 od niego odci\u0105\u0107. Zatrzymano pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu dw\u00f3ch mnich\u00f3w i \u015bwieckich, podejrzewanych o popieranie nowego Panczena. Dziennik Ludowy zaj\u0105\u0142 si\u0119 demaskowaniem ch\u0142opca (kt\u00f3ry \u201eutopi\u0142 kiedy\u015b psa\u201d), oraz jego \u201eg\u0142odnych s\u0142awy i zysku\u201d rodzic\u00f3w. Pa\u0144stwo chi\u0144skie mianowa\u0142o innego sze\u015bciolatka, Gjalcena Norbu, jako prawdziw\u0105 inkarnacj\u0119. Przewieziono go do bezpiecznego miejsca w Pekinie, gdy\u017c grozi mu jakoby \u201ezemsta\u201d. I taka to w\u0142a\u015bnie bajka.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

1995<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Robert Barnett<\/a> \u2013 za\u0142o\u017cyciel nieistniej\u0105cego ju\u017c Tibet Information Network i pierwszy dyrektor katedry studi\u00f3w nad wsp\u00f3\u0142czesnym Tybetem Uniwersytetu Columbia \u2013 wsp\u00f3\u0142pracuje ze School of Oriental and African Studies w Londynie<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Za g\u00f3rami, za lasami, w pewnym mie\u015bcie uwi\u0119ziono dw\u00f3ch sze\u015bciolatk\u00f3w.Jeden z nich ma by\u0107 nowym wcieleniem mnicha, kt\u00f3ry \u017cy\u0142 w Tybecie w XI wieku.\u00a0Przyw\u00f3dcy wielkiego pa\u0144stwa gro\u017c\u0105, \u017ce wtr\u0105c\u0105 do wi\u0119zienia ka\u017cdego,\u00a0kto opowie si\u0119 za niew\u0142a\u015bciwym ch\u0142opcem. Tym miastem jest Pekin, wszystko to dzieje si\u0119 dzisiaj i niezale\u017cnie od tego, jak si\u0119 sko\u0144czy \u2013 ofiarami […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15926,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[23,49,26,48],"class_list":["post-15924","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-tybetanczykow","tag-buddyzm","tag-dalajlama","tag-polityka","tag-tortury"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15924","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15924"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15924\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16042,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15924\/revisions\/16042"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15926"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15924"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15924"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15924"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}