{"id":2464,"date":"2016-01-18T07:05:49","date_gmt":"2016-01-18T06:05:49","guid":{"rendered":"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/tybet\/?p=2464"},"modified":"2016-01-18T07:08:11","modified_gmt":"2016-01-18T06:08:11","slug":"oser-co-zamierzacie-zrobic-ze-swoja-krwia-i-koscmi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=2464","title":{"rendered":"Oser: Co zamierzacie zrobi\u0107 ze swoj\u0105 krwi\u0105 i ko\u015b\u0107mi?"},"content":{"rendered":"<p>Ilekro\u0107 my\u015bl\u0119 o przedwczesnej \u015bmierci Dziesi\u0105tego <a href=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/Tybet\/Panczenlama.htm\" target=\"_blank\">Panczenlamy<\/a> \u2013 a zdarza mi si\u0119 to cz\u0119sto \u2013 zawsze staje mi przed oczami moment, kiedy zobaczy\u0142am go po raz pierwszy. Pami\u0119tam ten dzie\u0144 doskonale, cho\u0107 mia\u0142am wtedy jakie\u015b siedemna\u015bcie, osiemna\u015bcie lat i by\u0142am na <a href=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/Tybet\/raport.php?raport_id=2467\" target=\"_blank\">drugim roku<\/a> studi\u00f3w na Po\u0142udniowo-Zachodnim Uniwersytecie Mniejszo\u015bci. Wychowywana od male\u0144ko\u015bci na czerwon\u0105 spadkobierczyni\u0119 rewolucji, w 1983 czy 1984 roku nie mia\u0142am poj\u0119cia, kim jest ten cz\u0142owiek \u2013 wiedzia\u0142am tylko, \u017ce \u201ePanczenlama\u201d to drugi najwa\u017cniejszy lama Tybetu.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Kiedy powiadomiono nas o wizycie, razem z r\u00f3wie\u015bniczkami i starszymi kole\u017cankami, za zgod\u0105 nauczycieli i w\u0142adz uczelni od rana czeka\u0142y\u015bmy na jego przyjazd przed bram\u0105. Musia\u0142a by\u0107 zima, bo dr\u017ca\u0142y\u015bmy ustawione w dw\u00f3ch szeregach. Wcale mi si\u0119 to nie podoba\u0142o. Na uczelni by\u0142o wtedy ca\u0142kiem sporo ziomk\u00f3w, ale nikt nie nosi\u0142 tybeta\u0144skiego ubrania. Obok sta\u0142o dw\u00f3ch Mongo\u0142\u00f3w, kt\u00f3rzy bardzo rzucali si\u0119 w oczy dzi\u0119ki egzotycznym narodowym szatom.<\/p>\n<p>Wreszcie przyby\u0142 Panczenlama, kt\u00f3rego widzia\u0142am wtedy po raz pierwszy. Wysoki, pot\u0119\u017cny, zdrowy, promienny, nie nosi\u0142 stroju zakonnego, tylko ciemn\u0105 tybeta\u0144sk\u0105 szat\u0119. Nie pami\u0119tam, czy nasza tybeta\u0144ska grupa zacz\u0119\u0142a klaska\u0107 czy wo\u0142a\u0107 na powitanie. Za to Mongo\u0142owie ukl\u0119kli nagle, podnie\u015bli nad g\u0142owy niebieskie khataki i zaintonowali swoj\u0105 pie\u015b\u0144, przeci\u0105gaj\u0105c niskie d\u017awi\u0119ki. Kiedy Panczenlama si\u0119 zbli\u017cy\u0142, poderwali si\u0119 i pok\u0142onili, niemal dotykaj\u0105c czo\u0142ami ziemi. M\u0142odej rewolucjonistce wydawali si\u0119 uosobieniem zabobonu!<\/p>\n<p>Potem wszyscy udali\u015bmy si\u0119 do auli. Nasz\u0105 grup\u0119, tybeta\u0144skich uczni\u00f3w z Ngaby i Kardze, posadzono w pierwszych rz\u0119dach, wi\u0119c nic nie mog\u0142o nam umkn\u0105\u0107. Sala by\u0142a pe\u0142na Tybeta\u0144czyk\u00f3w, student\u00f3w oraz nauczycieli, i Panczenlama chcia\u0142 m\u00f3wi\u0107 po tybeta\u0144sku, ale gdy zapyta\u0142, czy rozumiemy, odpowiedzia\u0142a mu cisza, przeszed\u0142 wi\u0119c na chi\u0144ski. Doskona\u0142y, kt\u00f3ry rozumieli\u015bmy wszyscy \u2013 i zacz\u0105\u0142 nas opieprza\u0107, strasznie, dwie, trzy godziny. Siedz\u0105ca obok mnie dziewczyna szepta\u0142a tylko \u201emasakra, masakra\u201d.<\/p>\n<p>Panczenlama wali\u0142 pi\u0119\u015bci\u0105 w st\u00f3\u0142, nie zostawi\u0142 na nas suchej nitki. Niby macie by\u0107 Tybeta\u0144czykami, ale nie znacie w\u0142asnego j\u0119zyka i nie nosicie swoich ubra\u0144. Czy to jaki\u015b k\u0142opot albo niewygoda? Wymachiwa\u0142 r\u0119kami, a\u017c \u015bwiszcza\u0142y d\u0142ugie r\u0119kawy. I jak si\u0119 wam uczy, pracuje \u2013 pyta\u0142, podwijaj\u0105c je. Wstydzicie si\u0119 chodzi\u0107 w tybeta\u0144skich kurtkach? Odrzucaj\u0105c w\u0142asn\u0105 tradycj\u0119 i kultur\u0119, nie jeste\u015bcie Tybeta\u0144czykami. I tak w k\u00f3\u0142ko. Nie by\u0142am wtedy z siebie zadowolona, ale i nie czu\u0142am wstydu \u2013 ostre s\u0142owa rani\u0142y jednak i dlatego je zapami\u0119ta\u0142am.<\/p>\n<p>P\u00f3\u017aniej dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce pierwotnie Panczenlama chcia\u0142 przekaza\u0107 naszej uczelni tak potrzebne jej pieni\u0105dze. Wypuszczony z wi\u0119zienia po rewolucji kulturalnej wr\u00f3ci\u0142 do dawnych obowi\u0105zk\u00f3w. Wsz\u0119dzie czeka\u0142y na niego t\u0142umy tybeta\u0144skich wiernych z niezliczonymi ofiarami. Pieni\u0105dze kaza\u0142 pakowa\u0107 w jutowe worki i rozdawa\u0142 je lokalnym szko\u0142om. Wszyscy o tym doskonale wiedzieli i nasz uniwersytet liczy\u0142 na swoj\u0105 dol\u0119. Ale Panczenlama by\u0142 na nas tak z\u0142y, \u017ce nie zostawi\u0142 z\u0142amanego grosza.<\/p>\n<p>Wstyd przyszed\u0142 do mnie znacznie p\u00f3\u017aniej, przyt\u0142aczaj\u0105cy. Po latach zobaczy\u0142am s\u0142ynne cytaty, kt\u00f3re robi\u0105 dzi\u015b karier\u0119 w sieci: \u201eMoja znajomo\u015b\u0107 chi\u0144skiego jest \u015bwiadectwem wiedzy i zdolno\u015bci, ale gdybym go nie zna\u0142, nie by\u0142by to pow\u00f3d do wstydu. Nieznajomo\u015b\u0107 tybeta\u0144skiego okry\u0142aby mnie jednak ha\u0144b\u0105 na ca\u0142e \u017cycie, poniewa\u017c ja jestem Tybeta\u0144czykiem\u201d. \u201eJe\u015bli wstydzicie si\u0119 tybeta\u0144skiego stroju, mo\u017cecie go nie nosi\u0107. Je\u015bli wstydzicie si\u0119 m\u00f3wi\u0107 po tybeta\u0144sku, mo\u017cecie si\u0119 nim nie pos\u0142ugiwa\u0107. Ale co zamierzacie zrobi\u0107 ze swoj\u0105 krwi\u0105 i ko\u015b\u0107mi? Nigdy nie zdo\u0142acie zmieni\u0107 faktu, \u017ce urodzili\u015bcie si\u0119 w tybeta\u0144skich rodzinach. Wasi przodkowie s\u0105 Tybeta\u0144czykami. Post\u0119puj\u0105c w ten spos\u00f3b, doprowadzicie do asymilacji w\u0142asnego narodu\u201d. J\u0119kn\u0119\u0142am i zobaczy\u0142am zmarszczone czo\u0142o Panczenlamy, patrz\u0105cego na nas z g\u00f3ry ze z\u0142o\u015bci\u0105, \u017ce nie dorastamy do jego oczekiwa\u0144.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>28 stycznia 2014 \u2013 w dwadzie\u015bcia pi\u0119\u0107 lat po odej\u015bciu Panczenlamy<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/tybet\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/Panczenlama-WizytujeSzkole.jpg\" rel=\"attachment wp-att-2465\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-2465\" src=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/tybet\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/Panczenlama-WizytujeSzkole-300x197.jpg\" alt=\"Panczenlama-WizytujeSzkole\" width=\"300\" height=\"197\" srcset=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/Panczenlama-WizytujeSzkole-300x197.jpg 300w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/Panczenlama-WizytujeSzkole.jpg 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ilekro\u0107 my\u015bl\u0119 o przedwczesnej \u015bmierci Dziesi\u0105tego Panczenlamy \u2013 a zdarza mi si\u0119 to cz\u0119sto \u2013 zawsze staje mi przed oczami moment, kiedy zobaczy\u0142am go po raz pierwszy. Pami\u0119tam ten dzie\u0144 doskonale, cho\u0107 mia\u0142am wtedy jakie\u015b siedemna\u015bcie, osiemna\u015bcie lat i by\u0142am na drugim roku studi\u00f3w na Po\u0142udniowo-Zachodnim Uniwersytecie Mniejszo\u015bci. Wychowywana od male\u0144ko\u015bci na czerwon\u0105 spadkobierczyni\u0119 rewolucji, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2466,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[28,44,29],"class_list":["post-2464","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-tybetanczykow","tag-edukacja","tag-jezyk","tag-oser"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2464","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2464"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2464\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2468,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2464\/revisions\/2468"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2466"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2464"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2464"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2464"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}