{"id":5281,"date":"2017-10-30T06:21:48","date_gmt":"2017-10-30T05:21:48","guid":{"rendered":"http:\/\/www.hfhr.org.pl\/tybet\/?p=5281"},"modified":"2017-10-28T08:49:28","modified_gmt":"2017-10-28T06:49:28","slug":"cering-kji-moj-bratanek-spalil-sie-dla-tybetu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=5281","title":{"rendered":"Cering Kji: M\u00f3j bratanek spali\u0142 si\u0119 dla Tybetu"},"content":{"rendered":"<p class=\"western\">Dzwonek telefonu obudzi\u0142 mnie w moim mieszkaniu w Waszyngtonie. Us\u0142ysza\u0142am szloch, rozpaczliwe zawodzenie, krzyki w dialekcie z rodzinnego Aczoku we wschodnim Tybecie. \u201eCh\u0142opcy, nie p\u0142aczcie, musicie by\u0107 silni. Trzeba i\u015b\u0107 naprz\u00f3d, patrze\u0107 w przysz\u0142o\u015b\u0107. <em>Om mani peme hung<\/em>, my\u015blcie o Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci Dalajlamie\u201d. Nikt nie m\u00f3wi\u0142 do mnie. Po drugiej stronie panowa\u0142 chaos. Wiedzia\u0142am, \u017ce sta\u0142o si\u0119 co\u015b strasznego.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p class=\"western\">Zadzwoni\u0142am do s\u0105siad\u00f3w, kt\u00f3rzy powiedzieli: \u201eSyn twojego brata nie \u017cyje\u201d. \u201eCo?!\u201d. \u201eKo\u0142o drugiej tw\u00f3j bratanek podpali\u0142 si\u0119 na ulicy w Aczoku\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">Dwunastego stycznia m\u00f3j bratanek Taszi Cering dokona\u0142 pierwszego samospalenia w 2013 roku, do\u0142\u0105czaj\u0105c do niemal stu rodak\u00f3w, kt\u00f3rzy od 2009 roku protestowali w ten spos\u00f3b przeciwko chi\u0144skim rz\u0105dom w Tybecie. W jasnym celu: \u017c\u0105daniu wolno\u015bci i powrotu do kraju Dalajlamy. I w tragicznym uosobieniu cierpie\u0144 Tybeta\u0144czyk\u00f3w w chi\u0144skim jarzmie oraz ich walki o wyzwolenie ojczyzny.<\/p>\n<p class=\"western\">Sk\u0105d taki pomys\u0142 w g\u0142owie mojego cichego bratanka? Ledwie kilka dni wcze\u015bniej rozmawia\u0142am z nim przez telefon. \u201eCz\u0119sto ci\u0119 widuj\u0119 w telewizji \u2013 powiedzia\u0142 p\u00f3\u0142 \u017cartem, p\u00f3\u0142 serio. \u2013 Z zaczesanymi do ty\u0142u w\u0142osami wygl\u0105dasz jak ksi\u0119\u017cyc w pe\u0142ni. Nie masz tam jakiej\u015b przyzwoitej <em>czuby<\/em>?\u201d, czyli tradycyjnego tybeta\u0144skiego stroju. Zacz\u0119\u0142am si\u0119 z nim przekomarza\u0107, m\u00f3wi\u0105c, \u017ce powinien mi uszy\u0107 now\u0105 sukienk\u0119 w Kaczigarze (kt\u00f3ry po chi\u0144sku nazywa si\u0119 Linxia). Wtedy s\u0142ysza\u0142am go ostatni raz.<\/p>\n<p class=\"western\">Nie widzia\u0142am bratanka i ca\u0142ej rodziny od 1999 roku, kiedy uciek\u0142am z Chin przez Himalaje i zosta\u0142am uchod\u017aczyni\u0105 w Indiach. Potem przenios\u0142am si\u0119 do Stan\u00f3w Zjednoczonych, gdzie pracuj\u0119 jako dziennikarka. Taszi Cering mia\u0142 wtedy ledwie osiem lat. Poniewa\u017c w domu uczy\u0142am go alfabetu, powtarzaj\u0105c \u201e<em>ka<\/em>, <em>kha<\/em>, <em>ga<\/em>, <em>nga<\/em>\u201d i tak dalej, nazywa\u0142 mnie \u201esiostr\u0105 ka-kha\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">W dniu, w kt\u00f3rym si\u0119 podpali\u0142, zapyta\u0142 swoj\u0105 matk\u0119: \u201eP\u00f3jd\u0119 dzi\u015b w czubie, w kt\u00f3rej mi \u0142adniej?\u201d. \u201eJest ch\u0142odno, lepiej we\u017a t\u0119 grub\u0105\u201d, odpowiedzia\u0142a.<\/p>\n<p class=\"western\">Ubrany ju\u017c w ci\u0119\u017ck\u0105, we\u0142nian\u0105 kurt\u0119 poprosi\u0142 koleg\u00f3w, \u017ceby mieli oko na jego jaki i owce. \u201eMam dzi\u015b wa\u017cn\u0105 spraw\u0119 w mie\u015bcie, zaraz wracam\u201d. Nikt nie zauwa\u017cy\u0142, \u017ce za pazuch\u0105 schowa\u0142 butelk\u0119 z benzyn\u0105, kt\u00f3r\u0105 p\u00f3\u017aniej na siebie wyla\u0142. Wy\u0142\u0105czy\u0142 telefon kom\u00f3rkowy. I zapali\u0142 zapa\u0142k\u0119.<\/p>\n<p class=\"western\">Widziano, jak ubrany w t\u0119 kurtk\u0119, m\u00f3j bratanek staje w p\u0142omieniach i wzywa imi\u0119 Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci. Widziano, jak co najmniej raz upada na ziemi\u0119, wstaje i zn\u00f3w biegnie. Jak dostrzeg\u0142szy zbli\u017caj\u0105cych si\u0119 policjant\u00f3w i \u017co\u0142nierzy, jakim\u015b cudem zawraca, by po chwili zn\u00f3w upa\u015b\u0107. Kilka minut p\u00f3\u017aniej ju\u017c nie \u017cy\u0142.<\/p>\n<p class=\"western\">Ile by\u0142o trzeba, Tybeta\u0144czycy ciskali kamienie, odp\u0119dzaj\u0105c policj\u0119 i wojsko od zw\u0142ok bratanka. Wezwano mego brata, \u017ceby zidentyfikowa\u0142 cia\u0142o. Zmuszaj\u0105c si\u0119 do patrzenia na zw\u0119glone szcz\u0105tki, rozpozna\u0142 syna po kszta\u0142cie twarzy. Gdy jedni poszli po samoch\u00f3d do przewiezienia zw\u0142ok, inni pilnowali, \u017ceby Chi\u0144czycy nie mogli si\u0119 zbli\u017cy\u0107. W ko\u0144cu wszyscy ruszyli do domu w procesji.<\/p>\n<p class=\"western\">Policja zast\u0105pi\u0142a drog\u0119 mnichom z pobliskiego klasztoru, kt\u00f3rzy szli pomodli\u0107 si\u0119 nad cia\u0142em bratanka. Kiedy si\u0119 dodzwoni\u0142am, powiedziano mi, \u017ce wszystkie szlaki prowadz\u0105ce do naszej wioski zosta\u0142y zablokowane przez policyjne samochody. Zawracano ka\u017cdego, kto chcia\u0142 z\u0142o\u017cy\u0107 kondolencje.<\/p>\n<p class=\"western\">\u201eKazali nam zrobi\u0107 szybki pogrzeb bez mnich\u00f3w \u2013 powiedzia\u0142 mi jeden z krewnych, starszy cz\u0142owiek. \u2013 A my przecie\u017c mamy swoj\u0105 tybeta\u0144sk\u0105 tradycj\u0119: zawiadamiamy opata, mnisi przychodz\u0105 odprawi\u0107 rytua\u0142y, odbywa si\u0119 ceremonia, sk\u0142adamy ofiary \u015bwi\u0105tyni. Ale tu co chwila wpada jaki\u015b policjant i m\u00f3wi, \u017ce pogrzeb musi si\u0119 odby\u0107 w tej chwili\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">Jak mam \u017cy\u0107 z faktem, \u017ce m\u00f3j ukochany bratanek spali\u0142 si\u0119 na bezkszta\u0142tny proch i ko\u015bci? Jak mam pocieszy\u0107 jego \u017con\u0119, kt\u00f3ra zosta\u0142a wdow\u0105, i rodzic\u00f3w, kt\u00f3rym p\u0119k\u0142y serca? Co mam powiedzie\u0107 bratu, kt\u00f3remu w\u0142adze chi\u0144skie nie pozwoli\u0142y godnie po\u017cegna\u0107 syna? Ten z kolei, nawet przyt\u0142oczony niewyobra\u017calnym b\u00f3lem, pr\u00f3bowa\u0142 pociesza\u0107 mnie. \u201eNie martw si\u0119 \u2013 powiedzia\u0142. \u2013 \u015amier\u0107 mojego ukochanego syna nie mo\u017ce nie mie\u0107 powodu i znaczenia\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">W g\u0142\u0119bi serca i ja wierz\u0119, \u017ce p\u0142omienie, kt\u00f3re wyros\u0142y z cia\u0142a mego bratanka, stan\u0105 si\u0119 \u015bwiat\u0142em przewodnim w naszej walce o wolno\u015b\u0107 i promieniem nadziei dla uciemi\u0119\u017conej ojczyzny.<\/p>\n<p class=\"western\">Ch\u0142opaku \u2013 siostra ka-kha nigdy nie zapomni Twoich ostatnich s\u0142\u00f3w. \u015apij spokojnie. Kochany, na zawsze utracony, nie mam poj\u0119cia, czy to prawda czy u\u0142uda. Trzyna\u015bcie lat mieszka\u0142e\u015b w moim sercu. B\u0119d\u0119 pami\u0119ta\u0142a Twoje oczy i g\u0142os, kt\u00f3rym wo\u0142a\u0142e\u015b mnie w domu. I b\u0119d\u0119 sobie wyobra\u017ca\u0142a, najdro\u017cszy, \u017ce wci\u0105\u017c \u017cyjesz.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"western\">29 stycznia 2013<\/p>\n<p class=\"western\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"western\"><em><span lang=\"pl-PL\">Taszi Cering <a href=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/Tybet\/raport.php?raport_id=1933\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">dokona\u0142 samospalenia <\/a><\/span>12 stycznia 2013 roku w miasteczku Aczok, w okr\u0119gu Sangczu (chi\u0144. Xiahe) prefektury Kanlho (chi\u0144. Gannan), w prowincji Gansu<\/em>.<\/p>\n<p class=\"western\">\n<p class=\"western\">\n<p class=\"western\">\n<p class=\"western\">\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dzwonek telefonu obudzi\u0142 mnie w moim mieszkaniu w Waszyngtonie. Us\u0142ysza\u0142am szloch, rozpaczliwe zawodzenie, krzyki w dialekcie z rodzinnego Aczoku we wschodnim Tybecie. \u201eCh\u0142opcy, nie p\u0142aczcie, musicie by\u0107 silni. Trzeba i\u015b\u0107 naprz\u00f3d, patrze\u0107 w przysz\u0142o\u015b\u0107. Om mani peme hung, my\u015blcie o Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci Dalajlamie\u201d. Nikt nie m\u00f3wi\u0142 do mnie. Po drugiej stronie panowa\u0142 chaos. Wiedzia\u0142am, \u017ce [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5280,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[33],"class_list":["post-5281","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-tybetanczykow","tag-samospalenia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5281","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5281"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5281\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5285,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5281\/revisions\/5285"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5280"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5281"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5281"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5281"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}