{"id":5643,"date":"2018-01-08T06:21:43","date_gmt":"2018-01-08T05:21:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.hfhr.org.pl\/tybet\/?p=5643"},"modified":"2024-06-13T07:29:26","modified_gmt":"2024-06-13T05:29:26","slug":"oser-teczung-tybetanski-piesniarz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=5643","title":{"rendered":"Oser: Teczung, tybeta\u0144ski pie\u015bniarz"},"content":{"rendered":"<p class=\"western\">Na pewno nie znam wszystkich pie\u015bni Teczunga, ale odk\u0105d us\u0142ysza\u0142am pierwsz\u0105, uwa\u017cam go za \u015bwietnego muzyka. Dzielimy t\u0119 sam\u0105 przestrze\u0144.<\/p>\n<p class=\"western\">Biegn\u0105ca wzd\u0142u\u017c Himalaj\u00f3w, wytyczona przez kolonialne rz\u0105dy granica sta\u0142a si\u0119 dla mego narodu barier\u0105, tworz\u0105c oraz rozdzielaj\u0105c Tybet \u201ewewn\u0119trzny\u201d i \u201ezewn\u0119trzny\u201d. Muzyka ma jednak skrzyd\u0142a i umie frun\u0105\u0107 ponad przeszkodami stworzonymi ludzk\u0105 r\u0119k\u0105, jak stada <em>tungtung\u00f3w<\/em>, <em>dziago<\/em> i <em>khuju<\/em>, kt\u00f3re do niedawna w\u0119drowa\u0142y za s\u0142o\u0144cem do tybeta\u0144skiego sanktuarium i z powrotem. Musia\u0142o im si\u0119 tam podoba\u0107, bo przenikaj\u0105ca nauki buddyjskie estetyka dobroci zabrania\u0142a je zabija\u0107 tudzie\u017c gotowa\u0107 \u017cywcem ku uciesze podniebienia.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p class=\"western\">Teczung urodzi\u0142 si\u0119 w Indiach, cho\u0107 dom ma w Tybecie. Jest dzi\u015b m\u0119\u017cczyzn\u0105 w \u015brednim wieku i mieszka w Atlancie, w Stanach Zjednoczonych. Jego rodzice, jak dziesi\u0105tki innych, kt\u00f3rym okupant odebra\u0142 ojczyzn\u0119, zburzy\u0142 klasztory i zmusi\u0142 do ucieczki Lam\u00f3w, tu\u0142ali si\u0119 po obcych krajach, pr\u00f3buj\u0105c przekaza\u0107 dzieciom esencj\u0119 rodzimej kultury. O Teczungu us\u0142ysza\u0142am dzi\u0119ki filmom, takim jak \u201eWy\u015bniona Lhasa\u201d i \u201eKrzyk \u015bnie\u017cnego lwa\u201d. W jego g\u0142osie jest rytm i brzmienie naszej tradycyjnej <em>nangmy<\/em>, <em>teszy<\/em> czy <em>kalu<\/em>, ale te\u017c, co chyba oczywiste, wielki smutek straty i b\u00f3lu.<\/p>\n<p class=\"western\">W dwa tysi\u0105ce \u00f3smym roku tybeta\u0144skie protesty rozstrzelano kulami i rozjechano wozami pancernymi, ale ca\u0142y \u015bwiat us\u0142ysza\u0142 d\u0142ugi, przeci\u0105g\u0142y krzyk \u201e<em>kji hi hi<\/em>\u201d, kt\u00f3ry musia\u0142 poderwa\u0107 ka\u017cdego Tybeta\u0144czyka w ka\u017cdym zak\u0105tku Ziemi. Dziesi\u0105tego grudnia tamtego roku Teczung da\u0142 \u201ewolno\u015bciowy\u201d koncert na Tajwanie. \u201eJego dono\u015bny, melodyjny g\u0142os przenosi s\u0142uchaczy na \u015brodek P\u0142askowy\u017cu Tybeta\u0144skiego \u2013 przeczyta\u0142am w sieci. \u2013 Wydarzenie to zbiega si\u0119 z sze\u015b\u0107dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0105 Powszechnej Deklaracji Praw Cz\u0142owieka. Chcemy wierzy\u0107, \u017ce przes\u0142anie pokoju dotrze do wszystkich, kt\u00f3rym drogie s\u0105 owe prawa\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">Ogl\u0105daj\u0105c jego wyst\u0119p na ekranie komputera, wpad\u0142am na pomys\u0142. Zdarzy\u0142o mi si\u0119 napisa\u0107 kilka piosenek, w tym, dawno temu, w Lhasie, z t\u0119sknoty za Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci\u0105 Dalajlam\u0105 \u2013 \u201eW drodze\u201d. Pomy\u015bla\u0142am, \u017ce by\u0142oby pi\u0119knie, gdyby Teczung dopisa\u0142 do tego muzyk\u0119, i za\u015bpiewa\u0142. Poprosi\u0142am przyjaciela z Amdo o tybeta\u0144ski przek\u0142ad, a potem skontaktowa\u0142am si\u0119 z Teczungiem, kt\u00f3ry zgodzi\u0142 si\u0119 z rado\u015bci\u0105. Po jakim\u015b czasie przys\u0142a\u0142 mi <a href=\"https:\/\/www.allmusic.com\/album\/tibet-lam-la-che-on-the-road-mw0002578861\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">gotow\u0105 piosenk\u0119<\/a> \u2013 dok\u0142adnie tak\u0105, jak\u0105 sobie wymarzy\u0142am, opart\u0105 na melodii i rytmie <em>dranjenu<\/em>. Do tego g\u0142\u0119boki, czu\u0142y g\u0142os i s\u0142ynny bluesman Keb Mo!<\/p>\n<div class=\"western\">w drodze<\/div>\n<div class=\"western\">w drodze<\/div>\n<div class=\"western\">ze \u0142zami w oczach<\/div>\n<div class=\"western\">kwiat \u015bciskam nie z tego \u015bwiata<\/div>\n<div class=\"western\">miotam si\u0119 na wszystkie strony<\/div>\n<div class=\"western\">by nim zwi\u0119dnie<\/div>\n<div class=\"western\">ofiarowa\u0107 go starcowi w bordowych szatach<\/div>\n<div class=\"western\">on nasz Jiszin Norbu<\/div>\n<div class=\"western\">on Kundun<\/div>\n<div class=\"western\">nasz Gongsa Czog<\/div>\n<div class=\"western\">Gjal\u0142a Rinpocze<\/div>\n<div class=\"western\">w drodze<\/div>\n<div class=\"western\">w drodze<\/div>\n<div class=\"western\">ze \u0142zami w oczach<\/div>\n<div class=\"western\">bukiet \u015bciskam kwiat\u00f3w najpi\u0119kniejszych<\/div>\n<div class=\"western\">aby zanie\u015b\u0107 mu<\/div>\n<div class=\"western\">aby zanie\u015b\u0107 mu<\/div>\n<div class=\"western\">wst\u0105\u017ck\u0119 u\u015bmiechu<\/div>\n<div class=\"western\">co wi\u0105\u017ce pokolenia<\/div>\n<p class=\"western\">W dwa tysi\u0105ce dziesi\u0105tym nagra\u0142 p\u0142yt\u0119 z szesnastoma rymowankami, nad kt\u00f3rymi pracowa\u0142 od lat. W Radiu Wolna Azja m\u00f3wi\u0142, \u017ce zrobi\u0142 to z my\u015bl\u0105 o dorastaj\u0105cych w Ameryce c\u00f3rkach \u2013 \u017ceby nigdy nie zapomnia\u0142y, kim i sk\u0105d s\u0105. Dlatego bra\u0142 do r\u0119ki dranjen i \u015bpiewa\u0142 im: \u201eBiegnijmy do Cuglakhangu, biegnijmy go zobaczy\u0107, biegnijmy si\u0119 pok\u0142oni\u0107\u201d, a dzieci odpowiada\u0142y w refrenie: \u201eMamo, prosimy, ucz nas tybeta\u0144skiego\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">Bardzo lubi\u0119 te piosenki. Kiedy wr\u00f3ci\u0142am do Lhasy prawie codziennie puszcza\u0142am je siostrzenicy, kt\u00f3ra \u2013 cho\u0107 nie umia\u0142a jeszcze chodzi\u0107 ani m\u00f3wi\u0107 \u2013 podrygiwa\u0142a do rytmu (zw\u0142aszcza przy tych o porach roku).<\/p>\n<p class=\"western\"><span lang=\"pl-PL\">Niedawno je\u017adzi\u0142 po Stanach z koncertami dedykowanymi dw\u00f3m uwi\u0119zionym rodakom: <a href=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/Tybet\/raport.php?raport_id=967\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Dhondupowi \u0141angczenowi<\/a>, skazanemu na sze\u015b\u0107 lat za nakr\u0119cenie filmu dokumentuj\u0105cego nastroje i pogl\u0105dy Tybeta\u0144czyk\u00f3w, i <a href=\"http:\/\/www.hfhrpol.waw.pl\/Tybet\/raport.php?raport_id=1273\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Tasziemu Dhondupowi<\/a>, zamkni\u0119temu na pi\u0119tna\u015bcie miesi\u0119cy za \u015bpiewanie <a href=\"http:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=1091\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">pie\u015bni<\/a> <\/span>owe emocje <span lang=\"pl-PL\">wyra\u017caj\u0105cych. <\/span><\/p>\n<p class=\"western\">Kiedy \u201esynowie i c\u00f3rki\u201d Tybetu \u201eruszyli w ogie\u0144 w imi\u0119 prawdy i wolno\u015bci\u201d, nagra\u0142 \u201eLama khen\u201d, \u201e<a href=\"http:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=1732\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Lamo m\u00f3j<\/a>\u201d, symboliczne ostatnie s\u0142owa dokonuj\u0105cych samospale\u0144. Nie ma w nich rozpaczy ani gniewu, tylko spok\u00f3j kogo\u015b, kto wiele przeszed\u0142szy, wo\u0142a swego Lam\u0119. Trudno nie pochyli\u0107 z szacunkiem g\u0142owy i nie zap\u0142aka\u0107, s\u0142uchaj\u0105c modlitwy m\u0119czennik\u00f3w: \u201eDrogocenny, wys\u0142uchaj mnie, Lamo m\u00f3j, wys\u0142uchaj mnie, Lamo Gjal\u0142a Tenzinie Gjaco, wys\u0142uchaj mnie, odp\u00f3r daj\u0119, odp\u00f3r bez przemocy, w ogniu to cia\u0142o w ofierze sk\u0142adam, Czcigodny Lamo. Strze\u017c mnie, Lamo, strze\u017c swoj\u0105 dobroci\u0105\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">Cho\u0107 Teczung nie mo\u017ce zagra\u0107 na gitarze we w\u0142asnym domu, jego pie\u015bni maj\u0105 skrzyd\u0142a i umiej\u0105 przelecie\u0107 nad g\u00f3rami, zyskuj\u0105c mu tam, jak czytam, sympati\u0119 i szacunek \u201eprawdziwego barda, troch\u0119 smutnego, ale wiernego tajemnicom historii Tybetu, wielkiemu przes\u0142aniu, idea\u0142om i ko\u015bci w sercu\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\">Ka\u017cdy Tybeta\u0144czyk wie, co to \u201eko\u015b\u0107 w sercu\u201d. W kraju czy daleko od niego, \u017cadna w\u0142adza, \u017cadna si\u0142a, \u017cadna wzgarda, nic nigdy nie z\u0142amie ko\u015bci w sercu. O czym informuj\u0105 zimny i oboj\u0119tny \u015bwiat pie\u015bni Teczunga.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/Teczung-Koncert-ZdjecieOser.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-5645\" src=\"http:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/Teczung-Koncert-ZdjecieOser-300x208.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"208\" srcset=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/Teczung-Koncert-ZdjecieOser-300x208.jpg 300w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/Teczung-Koncert-ZdjecieOser.jpg 580w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p class=\"western\">Pekin, 21 lipca 2012<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na pewno nie znam wszystkich pie\u015bni Teczunga, ale odk\u0105d us\u0142ysza\u0142am pierwsz\u0105, uwa\u017cam go za \u015bwietnego muzyka. Dzielimy t\u0119 sam\u0105 przestrze\u0144. Biegn\u0105ca wzd\u0142u\u017c Himalaj\u00f3w, wytyczona przez kolonialne rz\u0105dy granica sta\u0142a si\u0119 dla mego narodu barier\u0105, tworz\u0105c oraz rozdzielaj\u0105c Tybet \u201ewewn\u0119trzny\u201d i \u201ezewn\u0119trzny\u201d. Muzyka ma jednak skrzyd\u0142a i umie frun\u0105\u0107 ponad przeszkodami stworzonymi ludzk\u0105 r\u0119k\u0105, jak stada [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5646,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[24,29,46],"class_list":["post-5643","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-tybetanczykow","tag-diaspora","tag-oser","tag-sztuka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5643","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5643"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5643\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15075,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5643\/revisions\/15075"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5646"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5643"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5643"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5643"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}