{"id":7325,"date":"2018-11-05T06:23:09","date_gmt":"2018-11-05T05:23:09","guid":{"rendered":"http:\/\/www.hfhr.org.pl\/tybet\/?p=7325"},"modified":"2020-08-06T10:50:30","modified_gmt":"2020-08-06T08:50:30","slug":"klepsydra-lodi-gjari-gjalcen-rinpocze-1949-2018","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=7325","title":{"rendered":"Klepsydra: Lodi Gjari Gjalcen Rinpocze (1949-2018)"},"content":{"rendered":"<p>Lodi Gjari Gjalcen Rinpocze \u2013 jeden z najwybitniejszych tybeta\u0144skich dyplomat\u00f3w i m\u0119\u017c\u00f3w stanu \u2013 29 pa\u017adziernika zmar\u0142 w szpitalu w San Francisco.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/LodiGjariRinpocze-DordzeDzwonek-FotAlexWongGettyImages.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-7326\" src=\"http:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/LodiGjariRinpocze-DordzeDzwonek-FotAlexWongGettyImages-300x207.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"207\" srcset=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/LodiGjariRinpocze-DordzeDzwonek-FotAlexWongGettyImages-300x207.jpg 300w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/LodiGjariRinpocze-DordzeDzwonek-FotAlexWongGettyImages-768x529.jpg 768w, https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/LodiGjariRinpocze-DordzeDzwonek-FotAlexWongGettyImages-1024x705.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Lodi Gjari urodzi\u0142 si\u0119 w 1949 roku w khampowskim Njarongu. Pochodzi\u0142 z wp\u0142ywowej rodziny, uznany za <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=7297\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>tulku<\/em><\/a>, nowe wcielenie Khenpo Dziampela Da\u0142e Nimy \u2013 g\u0142\u00f3wnego nauczyciela s\u0142ynnego Dudzioma Rinpoczego, kt\u00f3remu jako pierwszemu powierzono p\u00f3\u017aniej obowi\u0105zki g\u0142owy tradycji njingma na wychod\u017astwie \u2013 odebra\u0142 w dzieci\u0144stwie monastyczne wykszta\u0142cenie. Po wybuchu powstania przeciwko chi\u0144skim okupantom i ucieczce do Indii opu\u015bci\u0142 klasztor.<\/p>\n<p>Przygotowywany na t\u0142umacza szkolonych przez Amerykan\u00f3w partyzant\u00f3w, zosta\u0142 jednak dziennikarzem, a w 1967 roku za\u0142o\u017cy\u0142 \u201eVoice of Tibet\u201d, pierwsz\u0105 angloj\u0119zyczn\u0105 gazet\u0119 tybeta\u0144sk\u0105. W 1970 roku wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 Kongres M\u0142odzie\u017cy Tybeta\u0144skiej (<a href=\"https:\/\/www.tibetanyouthcongress.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">TYC<\/a>), organizacj\u0119 krytyczn\u0105 wobec \u201eskostnia\u0142ego\u201d rz\u0105du emigracyjnego i do dzi\u015b najwi\u0119ksz\u0105 niezale\u017cn\u0105 si\u0142\u0119 na wychod\u017astwie.<\/p>\n<p class=\"western\">W latach siedemdziesi\u0105tych i osiemdziesi\u0105tych piastowa\u0142 kluczowe stanowiska w administracji i legislatywie diaspory. Po dengowskiej odwil\u017cy, w 1982 roku znalaz\u0142 si\u0119 w jednej z pierwszych delegacji, kt\u00f3re odwiedzi\u0142y wykrwawiony i zrujnowany Tybet.<\/p>\n<p>By\u0142 pomys\u0142odawc\u0105 i liderem wielu pionierskich inicjatyw, mi\u0119dzy innymi \u201eSojuszu\u201d z diaspor\u0105 ujgursk\u0105 i mongolsk\u0105, ruchu \u201enarod\u00f3w niereprezentowanych\u201d w ONZ czy (znanego przede wszystkim z zaanga\u017cowania w sprawy birma\u0144skie) Institute for Asian Democracy. W 1998 roku wsp\u00f3lnie z Tenzinem Tethongiem powo\u0142a\u0142 w Waszyngtonie International Campaign for Tibet (<a href=\"https:\/\/www.savetibet.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">ICT<\/a>), na kt\u00f3rej czele stan\u0105\u0142 trzy lata p\u00f3\u017aniej. Kieruj\u0105c ni\u0105, odegra\u0142 kluczow\u0105 rol\u0119 w \u201ezinstytucjonalizowaniu\u201d sprawy Tybetu w Kongresie i kolejnych ameryka\u0144skich administracjach.<\/p>\n<p>Po <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=5556\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">og\u0142oszeniu<\/a> przez Dalajlam\u0119 w 1987 roku \u201epi\u0119ciopunktowego planu pokojowego\u201d, kt\u00f3ry oznacza\u0142 formaln\u0105 rezygnacj\u0119 z zabiegania o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 w zamian za faktyczn\u0105 autonomi\u0119 Tybetu, wzi\u0105\u0142 na siebie rol\u0119 rzecznika \u201edrogi \u015brodka\u201d, <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=5463\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">krytykowanej<\/a> przez wielu jako kapitulancka. Nawet adwersarze podziwiali go jako wybitnego polityka, stratega i m\u00f3wc\u0119.<\/p>\n<p>W 1990 roku Dalajlama stworzy\u0142 dla niego stanowisko Specjalnego Wys\u0142annika w Stanach Zjednoczonych, a w 2002 roku powierzy\u0142 mu prowadzenie \u201edialogu\u201d z Pekinem. Lodi Gjari Rinpocze nie poprzesta\u0142 na kontaktach z Chi\u0144czykami i niestrudzenie zabiega\u0142 o poparcie spo\u0142eczno\u015bci mi\u0119dzynarodowej, spotykaj\u0105c si\u0119 z najwy\u017cszymi przyw\u00f3dcami oraz najbardziej wp\u0142ywowymi ekspertami na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n<p>Po <a href=\"http:\/\/www.hfhr.org.pl\/tybet_old\/raport.php?raport_id=1053\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">dziewi\u0119ciu <\/a>rundach <a href=\"http:\/\/www.hfhr.org.pl\/tybet_old\/raport.php?raport_id=1056\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">ja\u0142owych<\/a> rozm\u00f3w i kategorycznym odrzuceniu przez stron\u0119 chi\u0144sk\u0105 <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=7318\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Memorandum w sprawie autonomii Tybetu<\/em><\/a>, w 2012 roku z\u0142o\u017cy\u0142 <a href=\"http:\/\/www.hfhr.org.pl\/tybet_old\/raport.php?raport_id=1669\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">rezygnacj\u0119<\/a> \u2013 i zosta\u0142 uhonorowany specjaln\u0105 rezolucj\u0105 Senatu USA \u2013 a dwa lata p\u00f3\u017aniej odszed\u0142 na polityczn\u0105 emerytur\u0119, by po\u015bwi\u0119ci\u0107 si\u0119 pisaniu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lodi Gjari Gjalcen Rinpocze \u2013 jeden z najwybitniejszych tybeta\u0144skich dyplomat\u00f3w i m\u0119\u017c\u00f3w stanu \u2013 29 pa\u017adziernika zmar\u0142 w szpitalu w San Francisco.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,17],"tags":[25,24,26,58],"class_list":["post-7325","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci","category-hfpc","tag-dialog","tag-diaspora","tag-polityka","tag-swiat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7325","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7325"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7325\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10277,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7325\/revisions\/10277"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7325"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7325"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7325"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}