{"id":9952,"date":"2020-06-04T06:21:09","date_gmt":"2020-06-04T04:21:09","guid":{"rendered":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=9952"},"modified":"2020-05-28T12:12:07","modified_gmt":"2020-05-28T10:12:07","slug":"ai-weiwei-zachod-jest-wspolwinny-trzech-dekad-zamilczania-tiananmen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=9952","title":{"rendered":"Ai Weiwei: Zach\u00f3d jest wsp\u00f3\u0142winny trzech dekad zamilczania Tiananmen"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"western\">Tragedi\u0119, do kt\u00f3rej dosz\u0142o, gdy rz\u0105d Chin rozkaza\u0142 frontowym oddzia\u0142om oczy\u015bci\u0107 plac Tiananmen z pokojowo wiecuj\u0105cych student\u00f3w, nazwano u nas \u201eincydentem czwartego czerwca\u201d. Trzydzie\u015bci lat p\u00f3\u017aniej wci\u0105\u017c m\u00f3wi si\u0119 o niej w kategoriach jednorazowych, cho\u0107 by\u0142a elementem wielkiego ruchu, obejmuj\u0105cego wszystkie wi\u0119ksze miasta w kraju. Do dzi\u015b nie powsta\u0142a pe\u0142na, historyczna definicja wydarze\u0144 4 czerwca 1989 roku, poniewa\u017c to wymaga\u0142oby nie tylko znajomo\u015bci wszystkich fakt\u00f3w, ale tak\u017ce r\u00f3\u017cnych perspektyw. Kiedy opad\u0142 kurz, w\u0142adze dokr\u0119ci\u0142y \u015brub\u0119 cenzury, szykanuj\u0105c, zatrzymuj\u0105c i wtr\u0105caj\u0105c do wi\u0119zie\u0144 ka\u017cdego, kto wa\u017cy\u0142 si\u0119 m\u00f3wi\u0107 o \u201e<a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=1443\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">czwartym czerwca<\/a>\u201d. Dla Komunistycznej Partii Chin i jej machiny propagandowej to wci\u0105\u017c najwi\u0119ksze tabu, dor\u00f3wnuj\u0105ce polityczn\u0105 dra\u017cliwo\u015bci\u0105 kwestiom Tybetu i Xinjiangu. Zas\u0142ona milczenia sprawia, \u017ce wci\u0105\u017c nie wiemy, co dok\u0142adnie si\u0119 wydarzy\u0142o, kto wydawa\u0142 rozkazy i je wykonywa\u0142, kto i jak gin\u0105\u0142, ilu trafi\u0142o do wi\u0119zie\u0144.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p class=\"western\">Jakie znaczenie maj\u0105 te wydarzenia po trzech dekadach? To wa\u017cne, racjonalne i pilne pytanie. Je\u015bli KPCh zdoby\u0142a legitymacj\u0119 do rz\u0105dzenia krajem za spraw\u0105 krwawej rewolucji i obalenia poprzedniego re\u017cimu, czwartego czerwca tytu\u0142 ten straci\u0142a. Komuni\u015bci przed\u0142o\u017cyli si\u0142\u0119 nad dialog, rzucaj\u0105c na bezbronnych obywateli wojsko i czo\u0142gi, aby utrzyma\u0107 si\u0119 przy w\u0142adzy. \u017badne manipulacje, uniki, k\u0142amstwa i mijaj\u0105ce dziesi\u0119ciolecia nie zmieni\u0105 faktu, \u017ce partia straci\u0142a legitymacj\u0119 z chwil\u0105 wystrzelenia pierwszej kuli.<\/p>\n<p class=\"western\">Czwartego czerwca telewizja CNN transmitowa\u0142a na \u017cywo 24 godziny. Relacj\u0119 ogl\u0105dano wsz\u0119dzie, gdzie dociera\u0142 sygna\u0142. Ja widzia\u0142em j\u0105 w Nowym Jorku. Mieszka\u0144cy tego miasta byli zapewne bardziej na bie\u017c\u0105co ni\u017c moi krewni w Pekinie. Uczestniczy\u0142em w wielu demonstracjach solidarno\u015bciowych, prote\u015bcie przed chi\u0144skim konsulatem i strajku g\u0142odowym przed siedzib\u0105 Organizacji Narod\u00f3w Zjednoczonych. Dlaczego w\u0142adza pr\u00f3buje wymaza\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107? Zawsze zastanawia\u0142 mnie strach re\u017cim\u00f3w totalitarnych przed faktami. Jako dysydent polityczny uparcie szukam prawdy i opieram si\u0119 pr\u00f3bom zmieniania wspomnie\u0144, poniewa\u017c fakty stanowi\u0105 fundament mojego rozumienia \u015bwiata. Umys\u0142 potrzebuje kontaktu z rzeczywisto\u015bci\u0105. Bez tego \u015bwiat pogr\u0105\u017ca si\u0119 w szale\u0144stwie i chaosie.<\/p>\n<p class=\"western\">Dlaczego re\u017cimy autokratyczne i totalitarne (a w gruncie rzeczy ka\u017cda w\u0142adza) boj\u0105 si\u0119 fakt\u00f3w? Poniewa\u017c stoj\u0105 na fundamencie niesprawiedliwo\u015bci. Po ustaleniu prawdy stanie si\u0119 sprawiedliwo\u015b\u0107. St\u0105d strach rz\u0105dz\u0105cych. Nie tylko w Chinach, Korei P\u00f3\u0142nocnej i innych satrapiach, ale tak\u017ce w niekt\u00f3rych pa\u0144stwach demokratycznych. Sytuacja Edwarda Snowdena, Chelsei Manning czy Juliana Assange\u2019a budzi we mnie wspomnienia z totalitarnego kraju, ukrywaj\u0105cego prawd\u0119, manipuluj\u0105cego faktami i dr\u017c\u0105cego przed publicznym zdemaskowaniem. Fakt\u00f3w nie zmieni przecie\u017c i nie wyma\u017ce \u017cadna cenzura ani nawet wybicie czy uwi\u0119zienie ca\u0142ego pokolenia. Dlatego <a href=\"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/?p=8550\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">pami\u0119\u0107<\/a> \u2013 indywidualna i zbiorowa \u2013 jest tak wa\u017cn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 cywilizacji. Usuwanie pami\u0119ci stanowi kradzie\u017c jestestwa, poniewa\u017c przesz\u0142o\u015b\u0107 to wszystko, co mamy. Ka\u017cda pr\u00f3ba zacierania, usuwania czy zniekszta\u0142cania pami\u0119ci jest czystym bezprawiem.<\/p>\n<p class=\"western\">Zdominowane przez parti\u0119 komunistyczn\u0105 Chiny s\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwem bez obywateli. Rz\u0105d nie ufa ludziom nawet po siedemdziesi\u0119ciu latach sprawowania w\u0142adzy. Miliardowi czterystu milionom nigdy nie dano wybra\u0107, kto stanie u steru. W zwi\u0105zku z tym nie maj\u0105 tak\u017ce wolno\u015bci s\u0142owa i informacji. Pami\u0119\u0107 przesz\u0142o\u015bci jest w\u0142asno\u015bci\u0105 prywatn\u0105. Wspomnienia to \u017cy\u0142y, kt\u00f3re tocz\u0105 krew, daj\u0105c\u0105 \u017cycie prawdzie. Wymazywanie ich r\u00f3wna si\u0119 odbieraniu cz\u0142owiecze\u0144stwa. Mamy wy\u0142\u0105cznie swoje szcz\u0119\u015bcie, smutek, ub\u00f3stwo i dostatek. Kiedy nam je kradn\u0105, tracimy przysz\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra bez przesz\u0142o\u015bci jest jedynie pustym s\u0142owem.<\/p>\n<p class=\"western\">Ka\u017cda rozmowa o przesz\u0142o\u015bci i faktach uprzytamnia znaczenie wolno\u015bci s\u0142owa. Pr\u00f3by zmieniania fakt\u00f3w przekre\u015blaj\u0105 j\u0105 i niwecz\u0105, poniewa\u017c zasadza si\u0119 ona na indywidualnym rozumieniu, wizji, uczuciach i interpretacji. Nie ma mowy o sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej bez otwartej, publicznej dyskusji, poniewa\u017c harmonia i dobrobyt wymagaj\u0105 uczciwo\u015bci i sprawiedliwo\u015bci. Brak sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej musi wywo\u0142ywa\u0107 kryzysy i tragedie. Dlatego tak kurczowo trzymamy si\u0119 fakt\u00f3w i nie chcemy zapomnie\u0107. Z takiej definicji jednostki bierze si\u0119 te\u017c konieczno\u015b\u0107 strze\u017cenia jej godno\u015bci.<\/p>\n<p class=\"western\">Wydarzenia czwartego czerwca nie s\u0105 wy\u0142\u0105cznie spraw\u0105 chi\u0144sk\u0105. I nie sprowadzaj\u0105 si\u0119 do tragedii sprzed trzydziestu lat. Krzywda jest bezczasowa. Prze\u015bladuje i odbiera spok\u00f3j umys\u0142u, p\u00f3ki sprawiedliwo\u015bci nie stanie si\u0119 zado\u015b\u0107.<\/p>\n<p class=\"western\">Tolerowanie niesprawiedliwo\u015bci i fa\u0142szowanych informacji to wsp\u00f3\u0142udzia\u0142 i o\u015bmielanie autorytarnego re\u017cimu. Przyzwolenie na przekraczanie granic. Dok\u0142adnie to zrobi\u0142 Zach\u00f3d, kupuj\u0105c po czwartym czerwca pokr\u0119tne t\u0142umaczenia, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo chi\u0144skie zdemokratyzuje si\u0119, gdy si\u0119 wzbogaci. Chiny zyska\u0142y bogactwo i pozycj\u0119 na arenie mi\u0119dzynarodowej, nie dojrzewaj\u0105c do pluralizmu ani demokracji. Nadal odrzucaj\u0105 te\u017c fundamentalne warto\u015bci otwarto\u015bci, sprawiedliwo\u015bci spo\u0142ecznej, uczciwej konkurencji i wolno\u015bci, za co wszystkim nam przyjdzie jeszcze s\u0142ono zap\u0142aci\u0107.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p class=\"western\">4 czerwca 2019<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tragedi\u0119, do kt\u00f3rej dosz\u0142o, gdy rz\u0105d Chin rozkaza\u0142 frontowym oddzia\u0142om oczy\u015bci\u0107 plac Tiananmen z pokojowo wiecuj\u0105cych student\u00f3w, nazwano u nas \u201eincydentem czwartego czerwca\u201d. Trzydzie\u015bci lat p\u00f3\u017aniej wci\u0105\u017c m\u00f3wi si\u0119 o niej w kategoriach jednorazowych, cho\u0107 by\u0142a elementem wielkiego ruchu, obejmuj\u0105cego wszystkie wi\u0119ksze miasta w kraju. Do dzi\u015b nie powsta\u0142a pe\u0142na, historyczna definicja wydarze\u0144 4 czerwca [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9954,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,8],"tags":[51,26],"class_list":["post-9952","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teksty","category-z-perspektywy-chinczykow","tag-chiny","tag-polityka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9952","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9952"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9952\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9956,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9952\/revisions\/9956"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9954"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9952"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9952"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tybet.hfhr.org.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9952"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}